بررسی اثر آزادی اقتصادی بر توسعه ی مالی
نویسندگان
1 دانشگاه علوم پزشکی بابل
2
3 دانشگاه علوم پزشکی ایران
doi
10.22055/jqe.2019.28798.2048چکیده
در دهه های اخیر اقتصاددانان توجه خود را به ماهیت پیچیدهی ارتباط بین توسعهی مالی و شاخصهای مختلف معطوف نمودند. یکی از متغیرهایی که بررسی رابطهی آن با توسعهی مالی کمتر مورد توجه قرار گرفته است، متغیر آزادی اقتصادی میباشد. در همین راستا، مطالعهی حاضر به بررسی اثر آزادی اقتصادی بر توسعهی مالی در نمونهای مشتمل بر152 کشور و طی دورهی زمانی1995تا 2015، با تاکید بر طبقهبندی درآمدی کشورها پرداخته است. در این مطالعه سه شاخص تعهدات نقدی، نسبت دارایی بانکها و نسبت اعتبارات اعطایی به بخش خصوصی به عنوان جانشین توسعهی مالی مورد استفاده قرار گرفت. پس از تصریح مدلهای مختلف، اثر متغیر آزادی اقتصادی بر هر یک از شاخصها به صورت مجزابرآورد شده است. نتایج تخمین مدلهای مختلف مبین آن است که آزادی اقتصادی اثر مثبت و معناداری بر توسعهی مالی دارد. علیرغم مقاوم بودن نتیجهی مذکور نسبت به شاخصهای مختلف توسعهی مالی ولی میزان اثر آن به نوع شاخص و نمونهی انتخابی حساس است. زمانی که شاخصهای نسبت تعهدات نقدی و اعتبارات اعطایی به بخش خصوصی به عنوان جانشین توسعهی مالی در نظر گرفته میشود، اثر آزادی اقتصادی بر توسعهی مالی با انتقال از نمونهی مشتمل بر کشورهای با درآمد پایین و کمتر از متوسط به نمونهی مشتمل بر کشورهای با درآمد بالا و بیشتر از متوسط افزایش میابد. همچنین اگر شاخص نسبت دارایی بانکها به عنوان جانشین توسعهی مالی در نظر گرفته شود، آنگاه اثر آزادی اقتصادی بر توسعهی مالی با تغییر نمونه از کشورهای با درآمد پایین و کمتر از متوسط به کشورهای با درآمد بالا و بیشتر از متوسط، کاهش میابد. با توجه به نتایج بدست آمده مشخص میگردد که علیرغم مثبت بودن اثر آزادی اقتصادی بر توسعهی مالی ولی میزان این اثر نسبت به نوع شاخص انتخابی برای توسعهی مالی حساس است و در نتیجه نوع شاخص انتخابی برای توسعهی مالی حائز اهمیت میباشد. در این مطالعه همچنین اثر متغیرهای لگاریتم تولید ناخالص داخلی سرانه، تورم و درجهی باز بودن اقتصاد بر توسعهی مالی سنجیده شده است که نتایج حاکی از اثر مثبت لگاریتم تولید ناخالص داخلی سرانه بر توسعهی مالی است که این نتیجه نسبت به نوع نمونه و شاخص انتخابی برای توسعهی مالی مقاوم میباشد و این در حالی است که نتیجهی قطعی در رابطه با اثر متغیرهای تورم و درجهی باز بودن اقتصاد بر توسعهی مالی با توجه به شاخصهای مختلف آن و نمونههای متفاوت بدست نیامده است و اثر این متغیرها به نمونهی انتخابی و نوع شاخص توسعهی مالی حساس است.