فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پس از گزارش سفیدبالک توت Aleuroclava jasmini sensu lato (Hem.: Aleyrodidae) در تابستان 1393 از فضای سبز شهر تهران، ادامۀ فعالیت شدید و طغیانی این آفت روی درختان توت معابر و سایر میزبان‌های گیاهی، باعث ایجاد مزاحمت فیزیکی برای شهروندان شد. با تشکیل شبکۀ مراقبت سفیدبالک توت، ضمن ارائه راهکارهای مدیریت غیرشیمیایی، دشمنان طبیعی این آفت شناسایی و روند تغییرات جمعیت میزبان و زنبورهای پارازیتوئید آن طی سال‌های 1398– 1396 تعیین شد. در بین 19 گونۀ دشمنان طبیعی سفیدبالک توت که از راسته‌ها و خانواده‌های مختلف حشرات و کنه‌ها در تهران جمع‌آوری شد، دو گونه زنبور پارازیتوئید از خانواده Aphelinidae به نام‌های Encarsia strenua (Silvestri) و Eretmocerus sp. nr trialeurodis Hayat، شناسایی شد. بررسی تغییرات جمعیت مراحل نابالغ و حشرات کامل سفیدبالک به‌همراه پایش زمان و محل دقیق حضور و فعالیت زنبورهای پارازیتوئید این آفت طی پنج سال اخیر، نشان داد که در سال 1398 جمعیت سفیدبالک توت با فعالیت دشمنان طبیعی، به‌ویژه این دو گونه زنبور پارازیتوئید حداکثر با ایجاد 16/71 و 4/45 درصد پارازیتیسم به‌ترتیب روی درختان توت و زیتون، جمعیت این آفت مهار شده و به یک تعادل طبیعی رسیده است. به‌علاوه، نتایج نشان داد که درختان زیتون دارای نقش مهمی در حفظ جمعیت پارازیتوئیدهای این سفیدبالک در فصل خزان درختان توت می‌باشند. به همین دلیل، در بوم‌سامانه‌های فضای سبز شهری، اجتناب از کاربرد آفت‌کش‌های شیمیایی در پایداری تعادل طبیعی و حفظ تنوع زیستی عوامل کنترل بیولوژیک، بسیار مورد تاکید می‌باشد.