[مقاله کوتاه علمی] آرایه Paecilomyces formosus ، بیمارگر جدید سوسک سرشاخه‌خوار رزاسه (Osphranteria coerulescens) از ایران

نویسندگان

1 بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان جنوبی، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، بیرجند، ایران

2 بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان جنوبی، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، بیرجند، ایران

3 بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان جنوبی، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، بیرجند، ایران

doi
10.22092/bcpp.2021.125901
چکیده

سوسک شاخک بلند سرشاخه­خوار رزاسه در اکثر مناطق میوه‌خیزکشور به انواع درختان میوه از خانواده گل رز و بعضی درختان میوه دیگر حمله می­کند. از اردیبهشت تا بهمن­ماه 1391، پس از جمع آوری نمونه­های شاخه­های آلوده به آفت سوسک سرشاخه­خوار رزاسه از باغ­های بادام و زردآلو در استان خراسان جنوبی، عوامل بیمارگر قارچی لاروهای حشره جداسازی، شناسایی و آزمون‌های اثبات بیماری زایی و کارائی آن‌ها انجام شد. بر اساس مشخصات ریخت­شناسی قارچ جداسازی شده به‌عنوان گونه Paecilomyces formosus تشخیص داده شد و در مطالعه فیلوژنی جدایه مورد مطالعه در کلاد گونه­های متعلق بهP. formosus قرار گرفت. در بررسی میزان کارایی آرایه قارچی، میانگین درصد مرگ و میر لاروهای آفت در غلظت­های 104، 105 و 106 اسپور در میلی لیتر قارچ به ترتیب 44 ،72 و 86 بود و بر اساس آنالیز پروبیت با نرم افزار SAS میزان LC50 قارچ P. formosus بر لاروهای سوسک سرشاخه­خوار رزاسه 104×2 اسپور در میلی‌لیتر محاسبه شد. در پژوهش حاضر، آرایه P. formosus بر اساس خصوصیات ریخت­شناسی و مولکولی، برای اولین بار از روی این حشره در ایران گزارش می­شود. با توجه به میزان مرگ و میر بالای ایجاد شده توسط این آرایه قارچی روی لاروی آفت سوسک شاخک بلند رزاسه، امکان استفاده از آن در برنامه کنترل تلفیقی آفت می‌تواند مورد توجه قرار گیرد.