ارزیابی کارآیی برخی جدایههای باکتریایی در مهار زیستی بیماری بلاست برنج
نویسندگان
1 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران
2 گروه گیاهپزشکی، مؤسسه آموزش عالی دیلمان، لاهیجان، ایران
doi
10.22092/bcpp.2020.123953چکیده
بیماری بلاست برنج که توسط Pyricularia oryzae ایجاد میشود یکی از مهمترین بیماریهای برنج در جهان است. در این تحقیق، از مجموع 150 نمونه آلوده جمعآوری شده از مزارع برنج استان گیلان، ۲۰ جدایه قارچی و ۳۰ جدایه باکتریایی جداسازی شد. براساس نتایج این تحقیق، باکتریهای جداشده Pseudomonas aeruginosa،Enterobacter sp. ،Enterobacter cloacae وBacillus subtilis بودند. در آزمایشگاه از دو روش کشت متقابل و تولید متابولیتهای فرّار ضدقارچی به منظور مطالعات مهار زیستی استفاده شد. در کشت متقابل، جدایه Y–25–3از P. aeruginosa با۱۱/۶۱ درصدو در متابولیت فرّار جدایه B. subtilis W با ۵۱/۶۰ درصد مؤثرترین جدایهها در مهار رشد میسلیومی قارچ عامل بیماری بودند. در بررسیهای گلخانهای این شش جدایه باکتریایی و بیمارگر P. oryzae پس از ۱۲ روز روی گیاه برنج (رقم هاشمی) مایهزنی شدند. تمامی جدایهها بهطور مؤثری قادر به کاهش شاخص بیماریP. oryzae شدند و جدایه Y–25–3از P. aeruginosa با کاهش شاخص بیماری به میزان 53/7۰ درصد مؤثرترین جدایه باکتری در بررسیهای گلخانهای بود. تجزیه واریانس و مقایسه میانگین تیمارها با استفاده از آزمون دانکن و روش حداقل اختلاف معنیدار (LSD) و بر اساس طرح کاملاً تصادفی نشان داد بین باکتریها از نظر درصد مهار میسلیومی در کشت متقابل و متابولیت فرّار اختلاف معنیداری وجود داشت. همچنین در گلخانه بین تیمارهای مختلف از نظر صفات شاخص بیماری، ارتفاع بوته و وزن تر اختلاف معنیداری مشاهده شد، در حالی که از نظر صفت وزن خشک بین تیمارها اختلاف معنیداری وجود نداشت. با توجه به نتایج بهدست آمده از بررسیهای بیوکنترل در آزمایشگاه و گلخانه، جدایه P. aeruginosa به عنوان مؤثرترین باکتری در کنترل بیماری بلاست برنج معرفی میشود.