مقایسه اثر رفلکسولوژی پا با اوریکلوتراپی بر درد بعد از سزارین انتخابی: یک مطالعه کارآزمایی بالینی شاهددار تصادفی شده

نویسندگان

1 دانشیار گروه داخلی و جراحی، مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

2 کارشناس ارشد پرستاری داخلی جراحی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

3 استادیار گروه مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران.

4 دکتری پزشکی عموی، دکتری پزشکی در طب مکمل مدیریت درمان، تأمین اجتماعی ایران، کرمان، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2020.16617
چکیده

مقدمه: سزارین از رایج­ترین اعمال جراحی در مامایی است. درد پس از آن، می­تواند زمینه‌ساز عوارض نامطلوب مادری شود. این امر ضرورت توجه به مداخلات و درمان­های مکمل برای کاهش درد را بیشتر نشان می­دهد. از آنجایی­که تعیین اولویت و بررسی میزان اثربخشی درمان­های مکمل دارای ضرورت قابل ملاحظه­ای است، لذا مطالعه حاضر با هدف مقایسه تأثیر دو روش اوریکولوتراپی و رفلکسولوژی پا بر درد پس از سزارین انتخابی انجام شد. روش‌کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی شاهددار تصادفی شده در سال 1397 بر روی 168 زن کاندید سزارین انتخابی مراجعه کننده به مراکز آموزشی درمانی دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان انجام شد. افراد به‌صورت تصادفی در سه گروه رفلکسولوژی، اوریکلوتراپی و کنترل قرار گرفتند. رفلکسولوژی، طی دو نوبت و به فاصله 24 ساعت از هم و اوریکلوتراپی، به‌صورت مداوم و به‌مدت 24 ساعت انجام شد. در گروه کنترل فقط حضور پژوهشگر بدون مداخله انجام شد. ابزار گردآوری داده­ها فرم مشخصات دموگرافیک و ابزار VAS بود. تجزیه و تحلیل داده­ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 21) و آزمون آنالیز واریانس یک‌طرفه و آزمون مقایسات چندگانه توکی انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنی­دار در نظر گرفته شد. یافته­ها: میانگین تغییرات شدت درد در گروه رفلکسولوژی پا (62/1±86/1) بلافاصله پس از هر مداخله نسبت به گروه اوریکلوتراپی (98/1±45/1) و گروه کنترل (08/2±64/0) کمتر بود (001/0p <)، اما در گروه اوریکلوتراپی شدت درد در فاصله بین مداخلات، نسبت به گروه رفلکسولوژی به‌تدریج کاهش معنی‌داری را نشان داد. نتیجه‌گیری: تأثیر رفلکسولوژی بر درد بعد از سزارین سریع ظاهر و برای مدت کوتاهی دوام داشت، اما تأثیر اوریکلوتراپی با تحریک مداوم نقطه shenmen تدریجی و ماندگارتر می­باشد که این امر میزان مصرف مسکن در گروه اوریکلوتراپی را نسبت به سایر گروه­ها کمتر کرد، لذا جهت تسکین درد در مراقبت­های پس از سزارین، می­توان این دو روش را توصیه کرد.