سیاست‌گذاری بهینه در مواجهه با بحران بیماری‌های همه‌گیر؛ پلی از گذشته به آینده

نویسندگان

1 دکتری مدیریت دولتی دانشگاه سمنان، سمنان، ایران.

doi
10.22054/tssq.2025.82613.1582
چکیده

با توجه به اینکه نظام حکمرانی نقش مهمی در تأمین حق سلامت آحاد ملت ایران دارد، عبرت از تجربیات ملی و بین­المللی در این زمینه، از اهمیت ویژه­ای برخوردار است. مسئله پژوهش آن است که چگونه نظام سیاست­گذاری کشور برای مقابله با بحران بیماری­های همه­گیر در آینده خود را تجهیز نماید. از این رو، هدف این پژوهش شناسایی ابعاد تجربه ملی ایران در مقابله با بیماری همه­گیر کرونا به منظور شناسایی اصول و ابعاد خط­مشی­های بهینه برای آمادگی مقابله با سایر بیماری­های نوظهور و همه­گیری­های دیگر در آینده است. مطالعه حاضر با رویکرد کیفی و به روش تحلیل مضمون و با استفاده از مصاحبه­های نیمه­ ساختاریافته و به روش گلوله برفی با 16 نفر از خبرگان این حوزه انجام شد. نتایج شامل 218 مضمون اولیه، 24 مضمون فرعی و 6 مضمون اصلی شامل سیاست‌­های کاهش تماس اجتماعی، سیاست‌های حفظ تماس اجتماعی، سیاست­های حمایت عمومی و نهایتاً سیاست­های نظام حکمرانی است. همچنین مشخص گردید که با توجه به تجربه گذشته و شرایط اقتصادی­ _ اجتماعی ایران، سیاست بهینه برای مقابله و آمادگی در آینده، دو مرحله اصلی دارد: اول، مرحله اقدام ضربتی با تعطیلی فراگیر کوتاه‌مدت سه تا چهار هفته ­ای به نحوی که تعداد بیماران در سطح جامعه به شدت کاهش یابد (با توجه به دوره بیماری) و به نقطه تعادلی جدید و دلخواه با مرگ و میر محدود دست یابد. دوم، مرحله بازگشت تدریجی به فعالیت‌­های اجتماعی-اقتصادی با کنترل عدد بازتولید در نزدیکی یک.