امکان ذخیره‏ سازی حشرات کامل کفشدوزک Cryptolaemus montrouzieri در دمای پایین

نویسندگان

1 گروه گیاه‏پزشکی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

2 گروه گیاه‏پزشکی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

3 آزمایشگاه تحقیقات کنترل بیولوژیک ، موسسۀ تحقیقات گیاه‏پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، آمل، ایران

4 گروه گیاه‏پزشکی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

doi
10.22092/bcpp.2018.117920
چکیده

کفشدوزکCryptolaemus montrouzieri  مهم‏ترین شکارگر شپشک‏های آردآلود در باغات مرکبات و چای شمال ایران می‏باشد. به‌منظور در اختیار داشتن تعداد کافی از این کفشدوزک و رهاسازی آن در زمان‫های مناسب، ذخیره‫سازی آن در دماهای پایین ضروری می‏باشد. در این پژوهش برای بررسی امکان ذخیره‏سازی این کفشدوزک، حشرات کامل نر و ماده‏ برای مدت زمان‏های 5، 7، 10، 14 و 30 روز درون یخچال (دمای 1±5 درجۀ‎ سلسیوس، رطوبت نسبی 10±60 درصد و تاریکی مطلق) نگهداری شدند و پس از سپری شدن مدت زمان مورد نظر، مرگ و میر آن‏ها شمارش و با شاهد مقایسه شد. سپس، کفشدوزک‏های زنده ‏مانده درون ظروف پتری جفت شدند و در داخل یک دستگاه ژرمیناتور (دمای 2±26 درجۀ‏ سلسیوس، رطوبت نسبی 5±60 درصد و دورۀ روشنایی به‌تاریکی 16 به ‌هشت ساعت) قرارگرفتند و تا زمان مرگ آخرین فرد، تعداد تخم‏های گذاشته شده در هر روز شمارش و یادداشت شد. نتایج نشان داد ذخیره‏سازی در دمای پایین زنده‏مانی، طول عمر و میانگین تخم‌گذاری روزانه‏ کفشدوزک را به‌طور معنی‏داری کاهش می‏دهد. با افزایش طول مدت ذخیره‏سازی، درصد مرگ و میر حشرات نر و ماده افزایش یافت و به‌ترتیب از 2/5±39/29 و 8/4±78/25 درصد در تیمار 5 روز به‌100 درصد در تیمار 30 روز رسید. در همین حال، طول عمر کفشدوزک‏های ماده از 2/2±8/99 روز در تیمار شاهد به‌3/2±5/51 روز در تیمار 14 روز و میانگین تخم‌گذاری آن‏ها از 06/0± 99/4 تخم/ ماده/ روز در تیمار شاهد به‌07/0±51/4 تخم/ ماده/ روز در تیمار 14 روز کاهش یافت. به‏طور کلی، حشرات کامل این کفشدوزک نسبت به‌دمای پایین حساس بودند و ذخیره‏سازی بلندمدت آن‏ها (بیش از هفت روز) در دمای پایین (پنج درجۀ‏ سلسیوس) توصیه نمی‏شود.