فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هویت به عنوان مجموعه نگرش‌ها، ویژگی‌ها و روحیاتی است که فرد و جامعه را از دیگران متمایز می‌کند. لذا فصل ممیز افراد و جوامع از یکدیگر است. کانال‌های مختلفی در جامعه وظیفه هویت‌سازی و تقویت هویت را بر عهده دارند. از مهم‌ترین این کانال‌ها می‌توان به آموزش و پرورش اشاره کرد. نظام آموزش و پرورش از طریق آموزش‌های آشکار و پنهان از خلال کتاب‌های درسی اقدام به هویت‌سازی و اجتماعی کردن دانش‌آموزان می‌کند. بدین ترتیب، سؤال این مقاله این است که هویت‌سازی در کتاب‌های درسی چگونه بر اساس رویکرد شناختی انجام شده است؟ نگارندگان پاسخ این سؤال را از خلال بررسی و تحلیل سیاست دولت در حوزه کتاب‌های درسی به‌ویژه بررسی محتوای کیفی 13 کتاب مقطع ابتدائی شامل  فارسی، نگارش، هدیه های آسمانی، تعلیمات اجتماعی و تفکر و پژوهش در سه پایه چهارم، پنجم و ششم بررسی کرده است. لذا هدف مقاله شناسایی چگونگی بازنمایی هویت ملی در  کتاب‌های درسی و نقش آن در شکل‌دهی به ذهنیت دانش آموزان نسبت به هویت ملی است. روش مقاله تحلیل محتواست و با محور قرار دادن رویکرد شناختی به بررسی کتاب‌های درسی می‌پردازد. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که بازنمایی  هویت ملی در کتاب‌های درسی بیشتر بر جنبه‌های احساسی تأکید دارد و با استفاده از روایت‌های حماسی و هیجانی به بیان و تبیین مؤلفه‌های هویت ملی پرداخته است. نتیجه نهایی آن است که وجوه  شناختی و  فراشناختی هویت ملی در کتاب‌های دبستان به طور جدی مورد غفلت قرار گرفته و دولت باید رویکرد کتاب‌ها را از این منظر اصلاح کند.