بررسی تطبیقی بن‌مایه‌های اتهام و تبرئه در روایت‌های مشابه جهان بر اساس نظریۀ تودوروف

نویسندگان

1 استاد زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه قم

2 دانش‌آموختۀ دکتری زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه قم

doi
10.22091/jls.2020.5856.1250
چکیده

روایت‌شناسی تطبیقی دانشی است که با کمک آن می‌توان روایت‌های مختلف را، از سراسر جهان با زبان و فرهنگ و جزئیات مختلف، با یکدیگر تطبیق و مقایسه کرد و نقاط شباهت و اختلاف آن‌ها را برکاوید. در این جستار، پژوهنده می‌کوشد با استفاده از نظریۀ روایت‌شناسی تطبیقی تزوتان تودوروف، شش روایت متفاوت با بن مایۀ اصلی اتهام و تبرئه را از نقاط مختلف سراسر جهان با یکدیگر مقایسه کند. نویسنده بر آن است که به این پرسش پاسخ دهد که آیا این روایت‌ها از نظر منطق روایی و دستور زبان روایت با یکدیگر مشابه‌اند یا خیر. این شش روایت عبارتند از: تنس و فیلونوم، کریستیانو و گادلیندا، هرولف کراکا، یوسف و زلیخا، یین‌کیائو و سوتاکی، شاهزاده و کنیزک. درنهایت یافته‌های تحقیق این فرض را تقویت می‌کند که این شش روایت به‌رغم تفاوت‌های ظاهری و جزئی، دارای دستور زبانی مشترک و یکسان هستند و با یکدیگر شباهت دارند. همچنین ویژگی‌های این روایت‌ها با توجه به نوع گزاره‌های آنان مشخص می‌شود.