فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: درد پستان، یکی از شکایات شایع مادران در دوران بعد از زایمان است. یک علت مهم درد پستان در روزهای اول بعد از زایمان، احتقان پستان می‌باشد. رفلکسولوژی سبب شل شدن عمیق عضلات و در نتیجه تحریک گردش خون و لنف در سلول‌ها، ترشح آندورفین‌ها و در نتیجه کنترل درد می‌شود. مطالعه حاضر با هدف بررسی تأثیر رفلکسولوژی پا بر شدت درد پستان ناشی از احتقان پستان در مادران شیرده انجام شد. روش‌کار: این مطالعه کارآزمایی بالینی در سال 1397 بر روی 80 مادر شیرده در روزهای اول تا پنجم بعد از زایمان که مبتلا به احتقان پستان بودند، در مرکز بهداشت شماره 1 مشهد انجام شد. افراد در دو گروه رفلکسولوژی پا و مراقبت‌های معمول قرار گرفتند. شدت درد پستان با مقیاس دیداری تعیین گردید و افراد با کسب نمره 2 از 10 این مقیاس، وارد مطالعه شدند. گروه مداخله رفلکسولوژی پا روزانه یک‌بار به‌مدت 3 روز و در گروه کنترل، مراقبت‌های معمول انجام شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 24) و آزمون‌های تی‌زوجی، تی‌مستقل، من‌ویتنی، کای‌دو و آنالیز واریانس با اندازه‌گیری مکرر انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنی‌دار در نظر گرفته شد. یافته‌ها: میانگین شدت درد پستان بعد از مداخله در هر دو گروه رفلکسولوژی پا و کنترل کاهش یافت. از نظر میانگین شدت درد هر دو پستان در دو گروه اختلاف آماری معنی‌داری وجود داشت؛ به‌طوری‌که شدت درد در گروه رفلکسولوژی پا کاهش بیشتری نسبت به گروه کنترل نشان داد (001/0p<). نتیجه‌گیری: رفلکسولوژی پا نسبت به مراقبت‌های معمول منجر به کاهش بیشتر در شدت درد پستان بعد از زایمان می‌شود، لذا رفلکسولوژی پا در اداره درد پستان بعد از زایمان توصیه می‌گردد.