بررسی تأثیر عصاره‌ی آبی مغز دانه‌ی چریش روی نرخ بقاء پوره‌ی سن دو و بالغ Retithrips syriacus و میزان خسارت ناشی از آن‌ها

نویسندگان

1 مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی هرمزگان، بخش تحقیقات گیاه‌پزشکی، بندرعباس.

2 بخش گیاه‌پزشکی، دانشکده‌ی کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان.

3 دانشگاه جامع علمی-کاربردی، مرکز آموزش جهاد کشاورزی بندرعباس

doi
10.22092/bcpp.2015.102996
چکیده

مصرف حشره‌کش‌های استحصالی از چریش برای کنترل آفات قدمت طولانی دارد. در این پژوهش، اثر کشندگی و ضدتغذیه‌ای محلول 1، 2، 5 و 10 درصد عصاره‌ی آبی استحصال شده از مغز دانه‌ی چریش و غلظت‌های1، 2، 3 و 5 در هزار حشره‌کش تجاری نیکونیم (آزادیراختین یک درصد) روی مراحل پوره‌ی سن دو و بالغRetithrips syriacus مورد بررسی قرار گرفت. مرگ و میر حشرات به‌‌طور روزانه ثبت و محل تغذیه‌ی حشرات به‌عنوان شاخص ایجاد خسارت، شمارش شد. آزمایش به‌صورت طرح کاملاً تصادفی با 9 تیمار و یک شاهد در 4 تکرار انجام و نتایج حاصل با استفاده از نرم افزار R ver. 2.15.1 تجزیه شد. نتایج نشان داد که دو تیمار 5 و 10 درصد عصاره‌ی آبی، میزان بقاء حشره‌ی بالغ را به‌طور معنی‌داری به‌ترتیب به 03/3 و 34/3  و پوره‌ها را به 36/3 و 82/2 روز در مقایسه با شاهد (6/7 و 32/8 روز) کاهش دادند. تأثیر فرمولاسیون تجاری بیشتر از عصاره‌ی آبی بود و بیشترین اثر را در تیمارهای 3 و 5 در هزار داشت که میانگین بقاء حشره‌ی کامل را به‌ترتیب به 54/1 و 52/1 و پوره‌ها را به 14/2 و 64/1 روز در مقایسه با شاهد (15/9 و 25/7 روز) کاهش داد. همچنین بیشترین اثر بازدارندگی تغذیه مربوط به حشره‌کش تجاری بود و برخی تیمارهای عصاره‌ی آبی فقط روی پوره‌ها اثر بازدارندگی تغذیه بالایی داشتند. در مجموع می‌توان نتیجه‌گیری کرد که ترکیبات استحصالی از چریش پتانسیل خوبی برای کاهش نرخ بقاء و میزان خسارت تریپس‌ها دارند.