بررسی تأثیر کپسول دانه خرفه در پیشگیری از پس‌درد زایمان در مادران چندزا: کارآزمایی بالینی تصادفی شده

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.

2 استادیار گروه فارماکولوژی، مرکز تحقیقات فارماکولوژیک و گیاهان دارویی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران

3 مربی گروه پرستاری، مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.

4 استادیار گروه مامایی، مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.

5 استاد گروه زنان و مامایی، مرکز تحقیقات سلامت زنان، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2019.13817
چکیده

مقدمه: پس‌درد، یکی از مشکلات دوران پس از زایمان است که جهت رفع آن گاهی نیاز به مسکن می­باشد و تسکین آن موجب بهبود شیردهی و ارتباط بهتر مادر و نوزاد می­گردد. بررسی فارماکولوژی دانه خرفه نشان‌دهنده تأثیر این گیاه در تنظیم و تعدیل درد است. مطالعه حاضر با هدف تعیین تأثیر دانه خرفه در پیشگیری از پس‌درد انجام شد. روش‌کار: این مطالعهکارآزمایی بالینی سه‌سوکور در سال 1397 بر روی 74 مادر چندزا در شهرستان شیروان وابسته به دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی انجام شد. واحد­های پژوهش به‌صورت تصادفی در دو گروه 37 نفری دانه خرفه و پلاسبو قرار گرفتند. پس از تکمیل مرحله سوم زایمان، یک عدد از کپسول­های دانه خرفه یا پلاسبو به واحد پژوهش داده می­شد. برای بیماران هر دو گروه در صورت وجود درد، مسکن تجویز می‌شد. بعد از شروع مداخله، هر 8 ساعت (تا 4 دوز) کپسول­ها مصرف می­شد. نمره پس‌درد با استفاده از مقیاس دیداری درد، بعد از شروع مداخله و یک‌ساعت قبل و پس از مصرف دوز­های بعدی اندازه‌گیری شد. تجزیه و تحلیل داده­ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 25) و آزمون­های من‌ویتنی، تی مستقل، فیشر و کای اسکوئر انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنی‌دار در نظر گرفته شد. یافته‌ها: شدت پس‌درد بعد از مصرف کپسول­ها در گروه دانه خرفه نسبت به گروه پلاسبو کاهش معناداری داشت (001/0>p). تعداد مسکن مصرفی مادران چندزا در گروه دانه خرفه کاهش معنی‌داری نسبت به گروه پلاسبو داشت (001/0>p). نتیجه‌گیری: دانه خرفه در کاهش شدت پس‌درد و پیشگیری از بروز آن مؤثر است و موجب کاهش نیاز به مسکن­های خوراکی می­شود.