مقایسه‌ی اثرات ضد باکتریایی عصاره‌ی گال بلوط ایرانی روی چند باکتری گرم مثبت و گرم منفی بیماری‌زای گیاهی

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ورامین-پیشوا

2 مؤسسه‌ی تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، تهران

3 مؤسسه‌ی تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، تهران

4 مؤسسه‌ی تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور، تهران

doi
10.22092/bcpp.2013.100607
چکیده

امروزه استفاده ازگال‌های مختلف در مبارزه با بیمارگرهای گیاهان به‌ویژه باکتری‌ها به‌عنوان یک هدف مهم توسط محققین مختلف دنبال می‌شود. این گال‌ها که به‌واسطه‌ی تغذیه‌ی برخی از آفات به‌خصوص حشرات به‌وجود می‌آیند، دارای میزان بالایی از تانن هستند.. در این تحقیق، فعالیت ضدباکتریایی عصاره‌ها‌ی آبی، استونی و متانولی گال‌های تولیدی توسط زنبور Aphelonyx persica  روی بلوط ایرانی جنگل‌های زاگرس به ترتیب روی باکتری‌های گرم منفی و گرم مثبت بیماری‌زای گیاهی Xanthomonas translucens pv. cerealisعامل بیماری نواری باکتریایی گندم، Ralstonia solanacearum عامل بیماری پژمردگی باکتریایی سیب‌زمینی، Rathayibacter tritici عامل بیماری خوشه‌ی صمغی گندم و Clavibacter michiganensis subsp. michiganensis عامل بیماری شانکر باکتریایی گوجه‌فرنگی بررسی شد. ارزیابی خواص ضد باکتریایی عصاره‌ها به دو صورت اندازه‌گیری قطر هاله‌ی بازدارنده در روش نشت در آگار و دیسک‌های کاغذ صافی در غلظت‌های 10، 50 و 100 میلی‌گرم در میلی‌لیتر حلال‌ها انجام شد. نتایج نشان داد که باکتری‌های گرم مثبت C. m. subsp. michiganensis وR. triticiدر مقایسه با باکتری‌های گرم منفیX. translucens pv. cerealisو R. solanacearum از حساسیت بیشتری نسبت به غلظت‌های عصاره‌ی گال به‌صورت آبی، استونی و متانولی برخوردار بودند. دلیل آن احتمالاً به‌علت وجود لایه‌ی لیپوپلی‌ساکارید Lipopolysaccharide (LPS) در باکتری‌های گرم منفی است که در لایه‌ی خارجی خود آب‌گریزی بالایی دارند که نقش یک لایه‌ی قوی در برابر مولکول‌های آب‌گریز را ایفا می‌کند. توانایی عبور از میان دیواره‌ی سلولی باکتری گرم مثبت آسان‌تر از باکتری گرم منفی است، زیرا دیواره‌ی سلولی باکتری گرم مثبت شامل پپتیدوگلیکان و فاقد لایه‌ی دیواره‌ی خارجی می‌باشد.