The Effect of the Seven-Step Learning Cycle Model on Students' Critical Thinking Skills in Web-Based Learning Environments

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد آموزش ابتدایی دانشگاه اراک

2 استادیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اراک، اراک، ایران

3 دانشیار گروه تکنولوژی آموزشی دانشگاه اراک

doi
10.30473/idej.2025.74592.1241
چکیده

در عصر حاضر، تفکر انتقادی به عنوان یکی از مهارت‌های ضروری و اساسی برای موفقیت در زندگی فردی و اجتماعی شناخته می‌شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر تلفیق مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای در تدریس برخط بر تفکر انتقادی دانش‌آموزان پایه ششم ابتدایی، به دنبال ارائه شواهدی تجربی در خصوص اثربخشی این رویکرد نوین آموزشی است. این مطالعه نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون و گروه کنترل، شامل 40 دانش‌آموز پایه ششم شهر اراک بود که به دو گروه آزمایش (تدریس با مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای) و کنترل (روش سنتی) تقسیم شدند. داده‌ها از طریق پرسشنامه تفکر انتقادی ریکتس (2003) جمع‌آوری و با استفاده از نرم‌افزار SPSS تحلیل شد. نتایج نشان داد که گروه آزمایش پس از اجرای مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای، بهبود معناداری در تفکر انتقادی داشتند. این یافته‌ها همسو با مطالعات قبلی، نقش مؤثر این مدل در ارتقای مهارت‌های تحلیلی و تصمیم‌گیری را تأیید کرد. مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای با تأکید بر مراحل کاوش، مشارکت، تحلیل، ترکیب، ارزیابی، کاربرد و بازتاب، فرصت‌های یادگیری عمیق و معناداری را برای دانش‌آموزان فراهم می‌کند. تلفیق این مدل با محیط‌های یادگیری مبتنی بر وب، که از نوآوری‌های این پژوهش محسوب می‌شود، امکان دسترسی به منابع متنوع، تعاملات غنی و بازخوردهای فوری را فراهم می‌کند و در نتیجه، به یادگیری فعال و تفکر انتقادی دانش‌آموزان کمک می‌کند. با توجه به نتایج این پژوهش، پیشنهاد می‌شود که سیاست‌گذاران آموزشی و طراحان برنامه درسی، مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای را به عنوان یک رویکرد مؤثر در برنامه‌های آموزشی و دوره‌های ضمن خدمت معلمان مد نظر قرار دهند. همچنین، لازم است که معلمان با نحوه طراحی و اجرای فعالیت‌های یادگیری مبتنی بر این مدل در محیط‌های وب آشنا شوند.