فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: مولتیپل اسکلروزیس، شایع‌ترین بیماری خود­ایمنی است که اغلب زنان سنین باروری را تحت تأثیر قرار می‌دهد. یکی از شکایات بالینی در زنان مبتلا، ابتلاء به انواعی از اختلالات قاعدگی است. مطالعه حاضر با هدف بررسی اختلالات قاعدگی و عوامل مرتبط با آن در زنان مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس انجام شد. روش‌کار: این مطالعه توصیفی- مقطعی در سال 96-1395 بر روی 172 زن مبتلا به MS مراجعه‌کننده به کلینیک خصوصی متخصص مغز و اعصاب واقع در شهر تهران انجام شد. ابزار مورد استفاده، شامل پرسشنامه مشخصات قاعدگی (شامل سؤالات مربوط به سن اولین قاعدگی، طول مدت هر دوره قاعدگی، فواصل بین دو قاعدگی، میزان خونریزی، وجود و یا عدم وجود درد قاعدگی و نمره درد قاعدگی) و همچنین پرسشنامه مشخصات فردی و بیماری (سن، تحصیلات، شغل، وضعیت اقتصادی و مشخصات بیماری شامل: مدت زمان ابتلاء به بیماری، مدت زمان مصرف ویتامین D و نمره ناتوانی (EDSS)) بود. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS (نسخه 22) و مدل رگرسیون لوجستیک چندگانه و آزمون‌های کای دو و ضریب همبستگی اسپیرمن انجام شد. میزان p کمتر از 05/0 معنی­دار در نظر گرفته شد. یافته‌ها: 88 نفر (2/51%) از بیماران الگوی نامنظم قاعدگی را تجربه کردند. 116 نفر (5/67%) از بیماران، انواعی از اختلالات قاعدگی داشتند. شایع‌ترین اختلال در بین شرکت‌کنندگان، لکه‌بینی بین قاعدگی‌ها (5/17%) بود. نتایج مدل رگرسیون لوجستیک چندگانه نشان‌دهنده ارتباط معنادار نمره ناتوانی (001/0=p، 702/0=b)، میزان خونریزی قاعدگی متوسط (001/0p<، 561/2=b) و زیاد (001/0p<،730/2=b)، مدت زمان مصرف ویتامین D (048/0=p، 187/0- =b)، دیسمنوره (006/0=p، 246/1=b)، سن منارک (05/0=p، 298/0- =b) و الگوی قاعدگی (001/0p<، 912/1=b) با اختلال قاعدگی بود. نتیجه آزمون‌های همبستگی اسپیرمن و کای دو، نشان‌دهنده ارتباط معنی‌دار بین الگوی قاعدگی، دیسمنوره و میزان خونریزی با اختلال قاعدگی بود که این رابطه مؤید نتایج مدل رگرسیون نیز بود. نتیجه‌گیری: اختلال قاعدگی در بین زنان مبتلا به MS از شیوع بالایی برخوردار است. همچنین عواملی نظیر مدت زمان مصرف ویتامین D، میزان خونریزی قاعدگی، سن منارک، الگوی قاعدگی، دیسمنوره و نمره ناتوانی بر اختلالات قاعدگی مبتلایان اثرگذار است.