جایگاه کودکان در مطالعات گردشگری: مرور نظام مند

نویسندگان

1 استاد گروه مدیریت جهانگردی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

2 دانشیار، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

3 دانشجوی دکترا، گروه مدیریت جهانگردی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

4 دانشیار گروه مدیریت شهری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

doi
10.22080/jtpd.2025.28248.3954
چکیده

زمینه و هدف: ماهیت تحول­ آفرین گردشگری بر کل جامعه تأثیر می‌گذارد و کودکان به ­عنوان یکی از مهم‌ترین ذی­نفعان توسعۀ گردشگری از این نظر مستثنی نیستند. هدف از این پژوهش، جست­جوی جایگاه کودکان در مطالعات گردشگری است تا بتواند مواضع اصلی تحقیقات و شکاف‌های پژوهشی را تبیین نماید. روش­ شناسی: با استفاده از روش پریسما، 341 مطالعۀ علمی منتخب منتشرشده در پایگاه‌های دادۀ اسکاپوس، وب آو ساینس و امرالد و نیز چهار پایگاه دادۀ داخلی به منظور انجام مرور نظام‌مند در حوزۀ کودکان در گردشگری مورد تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: توجه به کودکان در پژوهش‌های گردشگری از سال 2020 به شکل قابل توجهی افزایش یافته ‌است. پس از تحلیل کلمات کلیدی پژوهش‌های منتخب، یافته‌ها براساس چهار حوزۀ کودکان و گردشگری خانواده، توسعۀ پایدار گردشگری، دیدگاه کودکان در گردشگری و گردشگری جنسی خوشه‌بندی گردید. نتیجه‌گیری: کودکان به ­عنوان عاملان تأثیر و تغییر، در پژوهش‌های گردشگری در ابتدای مسیری هستند که بتوانند جایگاه خود را چه در قالب میزبان و چه مهمان، به­ عنوان یکی از ذی­نفعان اصلی گردشگری، پیدا کنند. مطالعات این بخش از علم گردشگری فاقد وسعت و عمق بوده و ضرورت مطالعات گسترده‌تر در زمینه‌های نقش کودکان، بازاریابی کودکان، مدیریت مقصد گردشگری دوستدار کودک و سایر زمینه‌های مرتبط وجود دارد. اصالت و نوآوری: به دلیل نو بودن حضور کودکان در مطالعات گردشگری، این پژوهش بر تشریح جایگاه کودکان بدون مرزبندی مهمان یا میزبان بودن، انجام شده و کوشیده است تا اهمیت کودکان را در گردشگری به­عنوان عاملان تغییر و تأثیر تبیین نماید.