فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

جریان اخبار از طریق رسانه‌های جمعی و اجتماعی، بخش مهمی از زندگی روزمرة انسان ایرانی را به تصرف خود درآورده‌اند. مطالعه حاضر قصد دارد برای شناخت جایگاه خبر و رسانه‌های خبری، نوع مواجهه مخاطبان و جزئیات این مواجهه با منابع متعدد و متکثر خبر مورد واکاوی قرار دهد. بدین منظور با بهره‌گیری از روش تحقیق کیفی، با ۳۲ نفر از مخاطبان بالای ۱۸ سال تهرانی مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته فردی و گروهی انجام داده است. این مطالعه نشان داد، مخاطبانی که ارتباط پیوسته و قوی با خبر دارند، به دلیل کثرت رسانه‌ها، به ناگزیر مجموعه‌ای از رسانه‌ها را با معیارهای ذهنی خود انتخاب می‌کنند که از نظر آنها برای دریافت تصویر کامل رویدادها کفایت می‌کنند و برای کسب خبر در دایره بسته این رسانه‌ها حرکت می‌کنند. این نوع از مصرف آیینی در ادبیات ارتباطات در سال‌های اخیر با مفهوم «فهرست رسانه‌ای» شناخته می‌شود. براساس یافته‌های این پژوهش، در مورد مخاطبان کم‌مصرف، تعریف سنتی مصرف آیینی خبر همچنان مصداق دارد و مواجهه آنها با خبر حاشیه‌ای و با صرف حداقل انرژی است. مفهوم «فهرست رسانه‌ای» می‌تواند به عنوان نقطه عطفی در تغییر نگاه پژوهشگران به مصرف آیینی خبر و تاثیر آن بر مخاطبان تلقی شود.