فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در دنیای متحول امروز بسیاری از دانشگاه ­های دنیا به سمت تحقق بخشیدن به شاخص ­های دانشگاه نسل چهارم حرکت کرده­اند. از حوزه­ های مهم دانشگاه­ ها که در حرکت به سمت این نسل دانشگاهی نقش برجسته ­ای دارند، حوزه آموزش و پژوهش است. هدف این پژوهش بررسی جایگاه شاخص ­های دانشگاه نسل چهارم در حوزه آموزش و پژوهش از دیدگاه اعضای هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی بود. روش پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر جمع‌آوری داده‌ها، کمّی از نوع پیمایشی بود. جامعه آماری اعضای هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی (پردیس ولنجک) در سال تحصیلی 1403-1402 به تعداد 603 نفر و حجم نمونه با استفاده از فرمول حجم نمونه آماری (فرمول کوکران) و با روش نمونه ­گیری طبقه ­ای نسبتی، 234 نفر بودند. ابزار گردآوری اطلاعات پرسشنامه محقق­ ساخته به تعداد 30 سؤال بود که بین اعضای هیئت علمی دانشگاه توزیع شد. به ­منظور بررسی اطمینان پرسشنامه از روایی محتوایی و صوری و برای محاسبه پایایی (قابلیت اعتماد) از روش آزمون آلفای کرونباخ استفاده شد. مقدار ضریب آلفای پرسشنامه 89 درصد به­ دست آمد. داده‌ها با استفاده از نسخه 26 نرم ­افزار SPSS و بهره ­گیری از آمار توصیفی (شاخص‌های مرکزی و پراکندگی) و آمار استنباطی (آزمون t تک نمونه‌ و آزمون علامت) تجزیه و تحلیل شد. نتایج بیانگر آن بود که از دیدگاه اعضای هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی جایگاه شاخص ­های دانشگاه نسل چهارم در آموزش عالی ایران در سطح متوسط است. به ­طور خاص، وضعیت این شاخص­ ها از جمله نسبت شاخص آموزشی توسعه دانش در سطح محلی، ملی و بین ­المللی و نسبت شاخص ­های پژوهشی همچون حمایت از شرکت­ های دانش ­بنیان در پارک­ های علم و فناوری و افزایش کارایی مراکز رشد و راه ­اندازی استارت­آپ­ های علمی و کاربردی در سطح مطلوبی قرار ندارد. البته، عوامل متعددی در تحقق این وضعیت دخیل بوده­اند که در جای خود قابل بررسی است. بررسی دیدگاه­ های اعضای هیئت علمی نشان داد که دانشگاه ­های ایران در تطابق با تحولات دنیای امروز باید در جهت تحقق هر چه سریع­ تر و با کیفیت ­تر شاخص­ های دانشگاه نسل چهارم به­ عنوان دانشگاه ­های پاسخگو و جامعه ­محور نقش ­آفرینی کنند و این مهم در دو بخش و بازوی عمده هر دانشگاه؛ یعنی آموزش و پژوهش امری اجتناب ناپذیر و بسیار ضروری است.