بررسی اهداف و رویکردهای متقاضیان بهره برداری از تاسیسات گردشگری (مورد مطالعه: ابنیه تاریخی - فرهنگی ایران)

نویسندگان

1 دانشگاه سمنان. مدیریت جهانگردی.گرایش برنامه ریزی و توسعه

2 عضو هییت علمی دانشگاه سمنان

doi
10.22080/jtpd.2022.22988.3651
چکیده

زمینه و هدف: جاذبه‌های تاریخی و فرهنگی، شکلی از ثروت ملی هستند که بعد از اختصاص کاربری مناسب تبدیل به تیره­ای از تأسیسات گردشگری شده و توسط افراد واجد صلاحیت قابل بهره­برداری می‌باشد. این منابع باارزش مانند سایر منابع عظیم ایران نیازمند مدیریت هدفمند و برنامه­ریزی شده هستند. اهداف سرمایه­گذاران و بهره­برداران گونه‌های مختلف زیرساخت‌های گردشگری، در فرآیند مدیریت آن­ها کاملاً تعیین­کننده بوده و در مورد آثار و ابنیۀ تاریخی و فرهنگی نیز، مستقیماً روی فرآیند احیا، مرمت، نگهداری و معرفی خرده­فرهنگ‌های بومی اثرگذار است. لذا، در این پژوهش بر آن شدیم که به بررسی طیف کامل اهداف و رویکردهای قابل اتخاذ، بپردازیم.روش‌شناسی: از این رو، 15 نفر از خبرگان صنعت شناسایی شدند و داده‌ها از طریق مصاحبۀ نیمه ساختاریافته گردآوری و با استفاده از نرم­افزار مکس کیو دی ای آنالیتیکس 2018، بر اساس منطق روش تحلیل مضمون، مورد بررسی قرار گرفت.یافته‌ها: یافته‌های تحقیق نشان داد که اهداف متقاضیان بهره­برداری (سرمایه­گذاری) از تأسیسات گردشگری (ابنیۀ تاریخی و فرهنگی) در سه تم (مقوله) عمده شامل: اهداف اقتصادی، اهداف فرهنگی و اهداف پایداری، دسته­بندی می‌شوند. هریک از این اهداف نیز، از طریق رویکردهای متنوعی که در خلال تحقیق به آن­ها اشاره شده است، قابل دست­یابی می‌باشند.نتیجه‌گیری و پیشنهادات: بنا بر یافته‌های حاصل از مصاحبه‌های صورت گرفته، اهداف پایداری مهم‌تر از سایر اهداف بوده و وزن بیشتری را در اظهارات کارشناسان به خود اختصاص داده است. این اهداف به سبب غنای شکل­گیری می‌تواند جامع‌ترین حالت برای یک بهره­بردار باشد و چه بسا که بتوان در دل موضوع پایداری، اهداف فرهنگی و اقتصادی را نیز یافت.نوآوری و اصالت: در این تحقیق، در شیوۀ نوینی که برای ارزیابی اهداف بهره­بردار ارائه شد، چنانچه عملکرد بهره­بردار با اهداف ترسیم شده، درصدی از همخوانی نسبی را داشته باشد، جهت تمدید قرارداد با بهره­بردار موفق، به صلاح­دید سازمان و صندوق احیا، به عنوان عامل مشوق، تسهیلاتی در نظر گرفته شود. ترسیم و جایگذاری اهداف در بازۀ زمانی قرارداد، توسط سازمان یا صندوق، می‌تواند به این صورت باشد که اهداف سهل­الوصول­تر (اقتصادی و فرهنگی) در ابتدا و اهداف پیچیده‌تر (اهداف پایداری) در انتهای بازۀ زمانی قرارداد در نظر گرفته شوند؛ چراکه اهداف پیچیده‌تر معمولاً ترکیبی از اهداف ابتدایی را در دل خود دارند.