تعیین کارایی زراعت گندم با توجه به دو عامل زمان و ریسک با استفاده از تحلیل پوششی داده‌های بازه‌ای و تحلیل پوششی داده‌های پنجره‌ای

doi
10.30490/aead.2009.58860
چکیده

     کارایی و بهره‌وری مفاهیم تعیین‌کننده نسبتهای ورودی و خروجی یک سیستم اقتصادی‌اند. رهیافت تحلیل پوششی داده‌ها ابزاری مناسب برای محاسبه کارایی یک بنگاه است، اما یکی از اشکالات آن ناتوانی تصمیم‌گیرنده در دخالت دادن شرایط ریسک و نبود قطعیت و همچنین عامل زمان در نتایج به دست آمده است. از سویی در پژوهشهایی که در بخش کشاورزی صورت می‌گیرد، تصمیم‌گیرنده به شدت با مسئله بهره‌وری و شرایط ریسک و نبود قطعیت روبه‌روست. در این راستا روش تحلیل پوششی داده‌های بازه‌ای ( ) ابزاری مفید در سنجش کارایی چندین بنگاه با در نظر گرفتن شرایط ریسک و نبود قطعیت و داده‌های غیردقیق و روش پویا (تحلیل پنجره‌ای) روشی است که امکان محاسبه کارایی در طول زمان و در نتیجه، بهره‌وری را برای مدیران فراهم می آورد.   در این تحقیق با استفاده از دو مدل ذکرشده ،کارایی 8 استان بزرگ کشور در تولید محصول گندم (آبی) بررسی شده است. نتایج نشان می‌دهد که استان خوزستان دارای بالاترین و استانهای همدان و آذربایجان شرقی دارای پایین ترین بهره‌وری‌اند. همچنین با در نظرگرفتن شرایط ریسک ، استان فارس دارای بالاترین و استان کردستان دارای پایین‌ترین کارایی در تولید گندم است. یادآور می‌شود دوره مورد بررسی در این مطالعه 6 سال و آمارهای مورد استفاده مربوط به سالهای زراعی 1378-1383است.   طبقه‌بندی JEL : 19 Q , 67 Q