تحلیل تاثیر عوامل بنیادی و متغیرهای نهادی بر صادرات کشورهای نوظهور (2015-2000): آموزهای برای اقتصاد ایران
نویسندگان
1 استاد اقتصاد گروه اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشجوی دکتری اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
3 دانشیار اقتصاد گروه اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22054/joer.2020.12077چکیده
یکی از عوامل مهم دستیابی به رشد و توسعه اقتصادی پایدار، افزایش صادرات است که مهمترین هدف از سیاستگذاری در بخش تجارت خارجی را نیز تشکیل میدهد. در این میان کشورهای نوظهور توانستهاند در سالهای اخیر موفقیتهای چشمگیری را در این زمینه به دست آورند. بنابراین، الگوسازی تجارب این کشورها میتواند در افزایش صادرات کشور ایران نیز موثر واقع شود. هدف این پژوهش بررسی تاثیر عوامل نهادی و متغیرهای نهادی بر صادرات کشورهای نوظهور منتخب طی دوره زمانی 2000 تا 2015 با استفاده از روش اقتصادسنجی دادههای تابلویی است. نتایج این تحقیق نشان میدهد که اثر متغیرهای بهرهوری عوامل تولید، سرمایه انسانی و مخارج تحقیق و توسعه از عوامل بنیادی بر عملکرد صادراتی کشورهای نوظهور مثبت و معنادار و اثر متغیر هزینه نیروی کار منفی و معنیدار است. همچنین نتایج این تحقیق نشان داد که اثر متغیرهای حکمرانی خوب بهعنوان شاخص عوامل نهادی بر صادرات کشورهای نوظهور مثبت و معنیدار است. نتایج این مطالعه حاکی از این موضوع است که کاهش هزینههای تولید و ریسک و تقویت بنیانهای نهادی کشورهای نوظهور توانسته است ترتیبات سرمایهگذاری و تولید در این کشورها را تقویت کرده و درنهایت منجر به افزایش صادرات کشورهای موردنظر شود. همچنین نتایج تحقیق نشان داد که اثر متغیر مخارج مصرفی جامعه بر عملکرد صادراتی کشورهای منتخب نوظهور منفی و معنادار و اثر متغیر مالیات دریافتی دولت بر عملکرد صادراتی بهصورت منحنی U معکوس است. نتایج این تحقیق نشان داد کشورهای مختلف برای افزایش صادرات، باید علاوه بر روشهای مرسوم از قبیل افزایش نرخ ارز، جوایز صادراتی و...، مانند کشورهای نوظهور به عوامل بنیادی و متغیرهای نهادی نیز توجه کرده و اصلاحاتی را اجرا کنند که ناکارآمدیهای مرتبط با بازار کالا و نیروی کار را کاهش دهد.