بررسی تاثیر بیوزنی بلندمدت بر محدوده ثبات و تعادل پویای غواصان حبسنفس، اسکوبا و افراد غیر غواص
نویسندگان
1 استاد آسیبشناسی ورزشی و حرکات اصلاحی، گروه طب ورزشی، دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری آسیبشناسی ورزشی- امدادگری، گروه علوم ورزشی، پردیس بین المللی کیش، دانشگاه تهران، کیش، ایران
3 استادیار آسیبشناسی ورزشی و حرکات اصلاحی، گروه علوم ورزشی، پردیس بین المللی کیش، دانشگاه تهران، کیش، ایران
doi
10.22038/jpsr.2022.59486.2283چکیده
هدف:مطالعات حاضر در بخش بیوزنی معطوف به آثار و پیامدهای کوتاه مدت محیط کم جاذبه و بیوزنی بر انسان به جای سنجش تغییرات احتمالی درازمدت آن شده است. بنابراین هدف از پژوهش حاضر بررسی تاثیر قرارگیری غواصان، در بی وزنی و به شکل مکرر در بروز مشکلات تعادلی از یک طرف و از طرفی بررسی تفاوت دو گروه غواص اسکوبا و حبس نفس در حفظ تعادل و محدوده ثبات عملکردی از طرف دیگر است.روش بررسی:این پژوهش از نوع نیمه تجربی و مداخله ای، دارای سه گروه بود. تعداد جامعه غواصان در جزیره کیش و شهر چابهار، 85 نفر و تعداد افراد غیرغواص 50 نفر بود. از بین جامعه پژوهش حاضر بر اساس معیارهای پژوهش تعداد 11 غواص حبسنفس، 15 غواص اسکوبا و 22 فرد سالم انتخاب و در سه گروه حبسنفس، اسکوبا و کنترل به شکل در دسترس و هدفمند قرار گرفتند. تمامی آزمودنیها به وسیله آزمون محدوده ثبات عملکردی و آزمون تعادل پویای Y مورد ارزیابی قرار گرفتند. به منظور انجام اندازهگیری ها، ابتدا هر آزمون به شکل کامل توسط آزمونگر انجام و توضیح داده شد و سپس به آزمودنی اجازه داده شد 3 بار به شکل آزمایشی حرکت را انجام داده تا از این راه هم با نحوهی اجرا و هم خطاهای آزمونی آشنا شود. از آزمون آنووای یک طرفه و تست تعقیبی توکی جهت مقایسه داده های سه گروه استفاده شد. تمامی تجزیه و تحلیل های آماری با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 18 انجام شد.یافته ها:در محدوده ثبات عملکردی تفاوتی معنادار میان سه گروه دیده نشده است (0/860=p) اما در بخش تعادل پویا در بین سه گروه تفاوت معناداری وجود دارد (0/05≥p). نتایج آزمون تعقیبی توکی در بخش تحلیل دادههای آزمون تعادل پویا نشان داد که گروه حبسنفس با دو گروه اسکوبا (0/001=p) و افراد غیرغواص دارای تفاوت معنادار است (0/004=p) و از طرفی میان دو گروه اسکوبا و افراد غیرغواص نیز تفاوت معنادار بود (0/001=p). بنابراین غواصان حبسنفس و اسکوبا دارای توانایی حفظ محدوده ثبات عملکردی مطلوبی می باشند اما هر دو گروه غواص با افزایش نیاز حرکتی در حفظ تعادل خویش با مشکل مواجه می شوند که این مشکل به شکل معناداری در غواصان اسکوبا نامطلوب تر است.نتیجه گیری:با توجه به تفاوت مشهود دو گروه غواص که حاکی از توانایی حفظ تعادل مناسب تر در غواصان حبسنفس و در مقابل وجود مشکل در حفظ تعادل در غواصان اسکوبا است، و همچنین تفاوت بارز میان افراد غیر غواص و هر دو گروه غواص، به نظر میرسد که بهتر باشد برنامههای تمرینیای را با هدف حفظ و بهبود تعادل، به برنامه عملکردی این غواصان افزوده شود.