تحلیل شاخصهای جهانی محیطزیست با رویکرد توسعۀ پایدار شهر تهران
نویسندگان
1 دانشیار گروه جغرافیا، دانشگاه شهید بهشتی تهران
2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی تهران
3 دانشیار دانشکدۀ علوم و فنون، دانشگاه تهران
4 دانشیار گروه جغرافیا، دانشگاه شهید بهشتی تهران
doi
10.22059/jhgr.2017.61601چکیده
محیطزیست مقولهای مهم و مدنظر جامعۀ جهانی است که برگزاری جلسههای فراوان در سطوح بینالمللی و منطقهای نگرانی جامعۀ جهانی را دربارۀ آن بیان میکند. هدف کلی پژوهش توصیفی-تحلیلی حاضر شناخت وضعیت مناطق تهران از نظر شاخصهای محیطی است. بدینمنظور این شاخصها با مشارکت کارشناسان امتیازدهی، و با تحلیل سلسلهمراتبی و نرمافزار Export Choice وزندهی شدند. همچنین بهکمک روشهای آماری به محاسبۀ این شاخصها پرداخته شد و ترسیم آنها در نرمافزار Arc Gis صورت گرفت. اطلاعات مورد نیاز پژوهش نیز با مصاحبه و استعلام از سازمانهای مربوط بهدست آمد. نتایج پژوهش نشان میدهد امتیاز مناطق 22گانۀ شهری تهران براساس ارزیابی شاخص عملکرد محیطی، بین 2/49 تا 72 است. بدینترتیب 10 منطقۀ شهری تهران در پهنۀ مناسب و 12 منطقه در پهنۀ نسبتاً مناسب قرار گرفتهاند. معضلات محیطزیستی شهر تهران به چهار بخش تقسیم میشود: در بخش اول با مشکلات ناشی از موقعیت جغرافیایی شهر تهران مواجهیم که در آن ضعفهایی از قبیل شرایط ژئومورفولوژیکی خاص، اختلاف ارتفاع زیاد بین شمال و جنوب و کاهش جهت جریان هوا مشاهده میشود. روند شهرنشینی شتابان و تغییرات فیزیکی-کالبدی، بخش دوم این مشکلات است. سومین بخش به نقشهای اقتصادی-اجتماعی شهر تهران مربوط است که در آن تمرکز یافتهاند. چهارمین بخش نیز به ساختار سازمانی و تشکیلاتی نامناسب برای مدیریت کلانشهری تهران مربوط است.