فراوانی آلودگی به انگل‌های خارجی در سگ‌های شهرستان ارومیه، ایران : یک مطالعه مقطعی

نویسندگان

1 گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه ارومیه، ایران

2 گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه ارومیه، ایران

3 گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی دانشگاه ارومیه، ایران.

doi
10.22059/ijas.2025.384594.654035
چکیده

آلودگی سگ به انگل­های خارجی به دلیل انتقال عوامل بیماری زا در سراسر جهان و در ایران از اهمیت پزشکی و دامپزشکی برخوردار است. مطالعه حاضر با هدف تعیین فراوانی و تنوع گونه­ای انگل­های خارجی در سگ­های شهرستان ارومیه انجام شد. در مجموع 138 سگ (78 قلاده سگ گله و 39 قلاده سگ بی خانمان و 21 سگ خانگی)، از تابستان 1401 تا تابستان 1402 به‌طور تصادفی انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند. سطح بدن از نظر انگل­های خارجی شامل کنه‌های سخت، جرب­ها و کک و شپش بررسی شد. نتایج نشان داد که از مجموع 138 قلاده سگ مورد مطالعه، 57 قلاده (30/41 درصد) آلوده به انگل­های خارجی بودند. از 57 قلاده سگ آلوده به انگل­های خارجی، 32 قلاده (14/56 درصد) آلوده به کنه (جنس هیالوما و ریپی‌سفالوس)، 16 قلاده (07/28 درصد) آلوده به جرب ( سارکوپتس اسکابئی و دمودکس کنیس)، 5 قلاده (77/8 درصد) آلوده به کک (کتنوسفالیدس کنیس و پولکس ایریتانس) و 4 قلاده سگ (01/7 درصد) آلوده به شپش (تریکودکتس کنیس) بودند. فراوانی آلودگی به انگل­های خارجی با سن و جنس سگ­های آلوده رابطه آماری معنی داری نشان داد (05/0 > p).  بطوریکه بیشترین میزان آلودگی به انگل های خارجی در سگ نر دیده شد، همچنین آلودگی به انگل های خارجی در سگ های کمتر از سه سال، بیشتر دیده شد. در این مطالعه بیشترین میزان آلودگی به انگل­های خارجی در فصل بهار دیده شد. نتایج این مطالعه نشان داد که آلودگی به انگل­های خارجی در سگ­های منطقه شایع می­باشد که این انگل­ها می­تواند به انسان منتقل شوند و به عنوان ناقلی برای انتشار عوامل عفونی در منطقه عمل کنند. بنابراین آموزش های لازم به صاحبان سگ­ها و دامداران از نظر مخاطرات بهداشتی آلودگی به انگل خارجی و روشهای کنترل و پیشگیری از آنها ضروری است.