فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شناخت زیستگاه مطلوب گونه‌ها به‌خصوص گونه­ های نزدیک به ‌هم می­ تواند به مدیریت و حفاظت بهتر آن‌ها کمک شایانی نماید. بدین‌منظور در مطالعه حاضر، پاسخ دو گونه همبوم Garra rufa و Garra gymnothorax به برخی متغیرهای محیطی و تفاوت بین آن‌ها تحلیل شد. در این راستا، تأثیر شش متغیر زیستگاهی شامل عرض و عمق رودخانه، سرعت جریان آب، ارتفاع از سطح دریا، دمای آب و جنس بستر بر الگوی شاخص مطلوبیت زیستگاه در 27 ایستگاه، تقریباً در کل محدوده پراکنش این دو گونه، ارزیابی شد. نتایج مطالعه نشان داد G. rufa در رودخانه‌هایی با عرض <40 متر، عمق <45 سانتی‌متر، دمای >22 درجه سانتی‌گراد، بستر با شاخص 6/5-3/5 و بسته به شرایط، سرعت جریان کمتر از 0/45 و یا بیشتر از 1/2 متر بر ثانیه که در ارتفاع بین 600 تا 1000 متر واقع‌شده‌اند را برای زیست انتخاب می ­نماید؛ در حالی که گونه G. gymnothorax زیستگاه­ هایی با عرض <10 متر، عمق <150 سانتی­متر، دمای >24 درجه سانتی گراد، بستر با شاخص >4/5، سرعت جریان <1/05 متر بر ثانیه که در ارتفاع >400 متر واقع ‌شده‌اند را ترجیح می ­دهد. تحلیل­ ها نشان می‌دهد که G. gymnothorax برای هر شش متغیر زیستگاهی مورد مطالعه، گستره مطلوبیت کوچک‌تری نسبت به G. rufa دارد که به‌نوعی بیانگر آشیان اکولوژیکی محدودتر آن و آسیب ­پذیری بیشتر این‌ گونه نسبت به تغییر شرایط محیطی است. پراکنش وسیع‌تر G. rufa ، ممکن است به توانایی حفظ جمعیت بزرگ‌تر این گونه کمک نماید. این حضور گسترده‌تر گونه، نه‌تنها به تسهیل فرآیندهای تک‌بوم‌شناسی (Autecology) کمک می‌نماید بلکه در صورت وجود اختلالات محیطی محلی، احتمال بقا را نیز افزایش خواهد داد. نتایج این مطالعه می ­تواند در تعیین اولویت­ های حفاظتی برای هر دو گونه کمک شایانی نماید.