اثرات اندازه قطعات کاه در جیره‌های پرکنسانتره بر فعالیت جویدن، انتخاب‌گری خوراک و عملکرد گاوهای شیری

نویسندگان

1 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان،

2 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان. ایران

3 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران.

doi
10.22059/ijas.2024.381250.654024
چکیده

در این پژوهش، 12 راس گاو شیری (32 ±680=وزن بدن) در قالب طرح مربع لاتین 3×3، چهار مربع، سه دوره آزمایشی 28 روزه به سه جیره آزمایشی حاوی کاه با اندازه قطعات ریز (آسیاب با علوفه­کوب، mm9/6= Xgm)، ­متوسط (آسیاب با فیدر میکسر، mm3/13=Xgm) و مخلوط (50:50) و مخلوط کاه متوسط و بلند (درشت، mm1/22=Xgm) اختصاص یافتند. کاه بلند بصورت سرک در اختیار گاوها قرار می­گرفت. با افزایش اندازه کاه فعالیت انتخاب­گری علیه قطعات درشت و به نفع قطعات ریز به­طور خطی افزایش یافت. گاوهای تغذیه­شده با کاه ریز حدود %34 خوراک خود را طی 4 ساعت اولیه پس از خوراک­دهی مصرف نمودند ولی گاوهای تیمار متوسط و درشت به ترتیب 40 و 41% خوراک خود را مصرف نمودند. مصرف خوراک طی 24 ساعت (27 کیلوگرم) بین تیمارها مشابه ولی میزان مصرف الیاف در تیمار کاه ریز بیشتر بود. زمان (دقیقه در روز) خوردن با افزایش اندازه قطعات کاه افزایش (از 338 به 368) ولی سرعت خوردن (از 08/0 به 07/0 کیلوگرم در دقیقه) و زمان نشخوار (از 535 به 504) کاهش یافت. با افزایش اندازه قطعات کاه، گوارش­پذیری الیاف به­صورت خطی کاهش یافت. میانگین تولید شیر (kg2/47)، شیر تصحیح شده چربی (kg2/41)، چربی (%78/2)، پروتئین (%88/2)، بازده خوراک (76/1) و pH شکمبه (3/6) در بین جیره‌ها تفاوتی نداشتند. در کل، افزایش اندازه قطعات کاه یا تغذیه سرک شرایط را برای انتخاب­گری و بدنبال آن افزایش سرعت خوردن، کاهش نشخوار، مصرف یکباره خوراک (طی 4 ساعت) را فراهم نمود. لذا تغذیه کاه ریز (9/6 میلی­متر) در جیره­های پرکنسانتره با کاهش فعالیت انتخاب­گری زمینه را برای مصرف یکنواخت­تر الیاف علوفه­ای را فراهم نمود.