ناباروری مردان از دیدگاه طب سنتی ایران، علل و تدابیر آن و مقایسه با طب نوین

نویسندگان

1 دستیار تخصصی طب سنتی، دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.

2 دانشیار گروه زنان و مامایی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.

3 مدرس دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.

4 استادیار گروه طب سنتی، دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران.

5 مدرس دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.

6 استادیار گروه طب سنتی، مؤسسه مطالعات تاریخ پزشکی، طب اسلامی و مکمل، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

7 پژوهشگر گروه طب سنتی، مؤسسه مطالعات تاریخ پزشکی، طب اسلامی و مکمل، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

8 دستیار گروه طب سنتی، مؤسسه مطالعات تاریخ پزشکی، طب اسلامی و مکمل، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.

doi
10.22038/ijogi.2016.6720
چکیده

مقدمه: یکی از مسائل مهم علم پزشکی، ناباروری یا کاهش باروری است. حداقل از هر 6 زوج، یک زوج با مشکل ناباروری مواجه است. ناباروری مردان در 40% موارد ناباروری مطرح است. شیوع و اهمیت موضوع ناباروری و توجه حکمای طب سنتی بر علل ناباروری و درمان این اختلال که بخش عمده‌ آن را دستورات غذایی تشکیل می‌دهد، می‌تواند کمک کننده باشد، زیرا تغذیه بر روی سلامت بدن تأثیر بسیاری دارد. مطالعه حاضر با هدف بررسی علل ناباروری و دستورات غذایی بیان شده در طب سنتی ایران برای پیشگیری و درمان ناباروری مردان در کنار طب نوین انجام شد. روش کار: مطالعه حاضر، یک مطالعه مروری سامان‌مند است که در آن کتاب‌های معتبر طب سنتی نظیر قانون در بخش اختلال باروری مردان بر اساس کلید واژه های ناباروری مردان و تغذیه مورد مطالعه قرار گرفت و به بررسی علل و تدابیر ناباروری مردان پرداخته شد. پس از آن علل ناباروری مردان و درمان آن در طب نوین در کتب و مقالات بررسی و یافته‌ها به طور اجمالی با هم مقایسه شد. یافته‌ها: حکمای طب ایرانی علل مختلفی را برای ناباروری مطرح کرده‌ و بسته به علت آن، درمان های متفاوتی را بیان کرده اند. در این میان نقش تغذیه بسیار پررنگ می‌باشد، علل این بیماری در مواردی ضعف قوا، در مواردی ضعف در اندا‌م‌های اصلی (رئیسه) یعنی مغز، قلب، کبد و بیضه‌ها و در مواردی غلبه سوء مزاج‌ بر اعضای رئیسه می‌تواند از اسباب ناباروری باشد. در بسیاری موارد می‌توان جهت درمان از تدابیر ساده و رژیم‌های غذایی استفاده کرد، لذا در این مطالعه بر اساس علت، تدابیر درمانی و تغذیه‌ای به دست آمد. نتیجه‌گیری: بررسی‌ها نشان داد علل ناباروری در دو دیدگاه طب سنتی و طب نوین شباهت‌هایی دارد، در هر دو دیدگاه در مواردی علت ناباروری می‌تواند مربوط به ساختار دستگاه تناسلی (بیضه‌ها، مجاری و آلت تناسلی) باشد؛ در مواردی اختلال در عملکرد مغز، کبد و کلیه‌ها مطرح است؛ و در برخی موارد اختلالات مقاربتی می‌تواند در ناباروری نقش داشته باشد. این شباهت‌ها می‌تواند بیانگر غنای طب ایرانی بوده و لزوم توجه به مبانی درمانی آن را یادآور باشد. بر اساس یافته‌ها، می‌توان به عنوان اولین قدم درمان از لیست مواد غذایی ارائه شده در این مطالعه استفاده کرد. این لیست را می توان در مراکز پزشکی در اختیار بیماران گذاشت.