ارائه الگوی کیفیت حسابرسی مبتنی بر هوش مصنوعی در محیط حسابرسی ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری ،گروه حسابداری،واحد علوم و تحقیقات ،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران ،ایران

2 گروه حسابداری، واحد چالوس، دانشگاه آزاد اسلامی، چالوس، ایران

3 گروه مدیریت، واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران ،ایران

4 گروه حسابداری، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.30473/gaa.2025.74680.1809
چکیده

موضوع و هدف مقاله:امروزه هوش مصنوعی به‌عنوان یکی از فناوری‌های نوظهور، تأثیر بسزایی بر حرفه حسابرسی دارد و می‌تواند به بهبود کیفیت حسابرسی منجر شود. هدف این پژوهش، طراحی الگوی کیفیت حسابرسی مبتنی بر هوش مصنوعی در محیط حسابرسی ایران است. روش پژوهش: این مطالعه، با بهره‌گیری از روش تحقیق کیفی و رویکرد نظریه‌پردازی داده‌بنیاد، ابتدا عوامل مؤثر بر کیفیت حسابرسی شناسایی شده و سپس نقش فناوری‌های هوش مصنوعی در بهبود این عوامل مورد بررسی قرار گرفته است. داده‌های پژوهش از طریق مصاحبه‌های عمیق با خبرگان حوزه حسابرسی و فناوری اطلاعات گردآوری شده و با استفاده از کدگذاری باز، محوری و گزینشی تحلیل گردیده‌اند.یافته های پژوهش: بر اساس یافته‌های پژوهش، الگویی مفهومی ارائه شده که به حسابرسان و نهادهای نظارتی در ایران کمک می‌کند تا با بهره‌گیری از ظرفیت‌های هوش مصنوعی، کیفیت حسابرسی را بهبود بخشند، و ضمن شناخت فرصت ها و چالش های فراروی حرفه حسابرسی در محیط ایران و مؤلفه های مؤثر بر آن ضرروت استفاده از هوش مصنوعی را در جهت توسعه کیفیت گزارش حسابرسی های خود مورد توجه قرار دهند.نتیجه گیری، اصالت و افزوده آن به دانش: نتایج تحقیق نشان می‌دهد که استفاده از هوش مصنوعی در فرایندهای حسابرسی، از طریق افزایش دقت، کاهش ریسک تقلب، بهبود کشف ناهنجاری‌ها و تسریع تحلیل داده‌ها، تأثیر مثبتی بر کیفیت حسابرسی دارد. همچنین، چالش‌هایی مانند هزینه‌های پیاده‌سازی، مقاومت در برابر تغییر و نیاز به آموزش متخصصان، به‌عنوان موانع اصلی شناسایی شدند.