بررسی تحلیلی تکنیک گریم و تأثیر نمادین رنگ‌ها در شخصیت‌پرداز

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناس ‌ارشد کارگردانی نمایش، گروه هنر، دانشکده هنرو معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استادیار، گروه فلسفه هنر، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

3 مربی، گروه کارگردانی نمایش، گروه هنر، دانشکده هنرو معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

4 استاد گروه ادبیات نمایشی، دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

doi
10.22034/theater.2024.449660.1051
چکیده

بخش قابل‌توجهی از تأثیرگذاری کنش بازیگر بر مخاطب از طریق حالات چهره منتقل می‌شود. تماشاگران با مشاهده چهره بازیگر، هیجانات، امیال و خواسته‌های شخصیت نمایش را که بازیگر قصد القای آن‌ها را دارد، درک می‌کنند. گریم نقش مهمی در ارتقای کیفیت این انتقال داشته و تعاملات فرازبانی میان تماشاگر و نمایش را تقویت می‌کند. هدف این پژوهش، توصیف، تحلیل و تفسیر عناصر فرازبانی مؤثر در هنر چهره‌پردازی است. در این پژوهش، عملکرد تکنیک‌های گریم و تأثیرات نمادین رنگ‌ها در چهره‌پردازی و خلق شخصیت در تئاتر بررسی می‌شود. همچنین، شاخصه‌های چهره‌پردازی و روان‌شناسی رنگ در ایجاد شخصیت تحلیل شده و نتایج حاصل از کاربرد این عناصر تفسیر می‌گردد. این پژوهش از نوع کیفی و کاربردی است و فرضیه آن بر این مبنا استوار است که گریم و تأثیر نمادین رنگ‌ها، به‌عنوان یکی از عوامل اجرایی (در کنار نورپردازی، صحنه‌پردازی، صدا و لباس)، تأثیر مستقیمی بر بیان و انتقال مفاهیم نمایشی دارد. چهره‌پردازی با ظهور مکاتب مختلف هنری در هنرهای نمایشی دستخوش تغییرات زیادی شده و امروزه با بهره‌گیری از روان‌شناسی رنگ به خلق و پرورش شخصیت‌ها می‌پردازد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد گریم می‌تواند تأثیر بصری نمایش را برای مخاطب افزایش داده و درعین‌حال، خواسته‌های کارگردان را به شکلی ملموس در اجرا متبلور سازد. با استفاده از امکانات متنوعی که گریم در ظاهر بازیگر ایجاد می‌کند، انتقال هیجانات، امیال و ویژگی‌های اخلاقی و رفتاری شخصیت نمایش به شکلی مؤثرتر و شفاف‌تر صورت می‌پذیرد. همچنین، گریم در باورپذیری شخصیت نزد مخاطب و جلب‌توجه او به نمایش تأثیرگذار بوده و نقش آن در گذر زمان با پیشرفت‌های چشمگیری همراه بوده است. این تأثیرگذاری، به‌واسطه خلاقیت گریمور در استفاده از رنگ‌ها و ایجاد تغییرات ظریف و نمادین در چهره بازیگر، محقق می‌شود.