الگوی تغییرات اسیدهای چرب و آنتی‌اکسیدان‌های شیر بزهای سانن در پاسخ به استفاده از ‏مکمّل بربرین در دوره‌ انتقال

نویسندگان

1 بخش‎ ‎علوم‎ ‎دام،‎ ‎دانشکده‎ ‎کشاورزی‎ ‎دانشگاه‎ ‎بیرجند، بیرجند، ایران

2 بخش‎ ‎علوم‎ ‎دام،‎ ‎دانشکده‎ ‎کشاورزی، دانشگاه‎ ‎بیرجند، بیرجند، ایران

3 بخش‎ ‎علوم‎ ‎دام،‎ ‎دانشکده‎ ‎کشاورزی، دانشگاه‎ ‎بیرجند، بیرجند، ایران

4 بخش‎ ‎علوم‎ ‎دام،‎ ‎دانشکده‎ ‎کشاورزی، دانشگاه‎ ‎بیرجند، بیرجند، ایران

doi
10.22059/ijas.2022.343377.653891
چکیده

پژوهش حاضر به منظور بررسی اثر تغذیه‌ مکمّل بربرین بر عملکرد، ترکیبات شیر و الگوی تغییرات اسیدهای چرب و آنتی‌اکسیدان‌های شیر بزهای سانن در دوره‌ انتقال انجام شد. به این منظور تعداد 24 رأس بز در نوبت اول زایش با میانگین وزن (5/3±45 کیلوگرم) و امتیاز وضعیّت بدنی مشابه (5/0±3) در قالب طرح کاملاً تصادفی از 21 روز قبل تا 21 روز بعد از زایش به یکی از چهار تیمار آزمایشی شامل 1) شاهد (جیره‌ پایه بدون مکمّل)، 2) شاهد + 1 گرم بربرین در روز، 3) شاهد + 2 گرم بربرین در روز و 4) شاهد + 4 گرم بربرین در روز اختصاص یافت. مصرف خوراک و تولید شیر هر دام به صورت روزانه ثبت شد. در طول دوره‌ آزمایش، بزها به صورت هفتگی، توزین و هم­زمان امتیاز وضعیّت بدنی هر دام ثبت شد. پس از زایش، نمونه­های شیر در روزهای 0، 7، 14 و 21 اخذ شد. نتایج نشان داد استفاده از 2 و 4 گرم مکمّل بربرین در روز موجب افزایش ماده خشک مصرفی، توازن انرژی و تولید شیر شد (05/0P≤). میزان لاکتوز شیر نیز با افزایش مصرف بربرین افزایش یافت (05/0 ≤ P). مصرف بربرین سیمای اسیدهای چرب شیر را مطابق با توازن انرژی تغییر داد. مقدار اسیدهای چرب ساخته شده از نو (synthesis de novo) شیر در تیمارهای مکمّل شده با 2 و 4 گرم بربرین افزایش و میزان اسیدهای چرب آزاد کاهش یافت (05/0P≤). مصرف مکمّل بربرین با کاهش اسید چرب C18:1n9 همراه بود. غلظت مالون‌دی‌آلدئید شیر در تیمارهای مکمّل شده با سطوح 2 و 4 گرم بربرین کاهش یافت (05/0P≤). ظرفیّت کل آنتی‌اکسیدانی و همچنین فعّالیّت آنزیم‌های گلوتاتیون پراکسیداز، سوپراکسید دیسموتاز و کاتالاز در شیر بزهای تغذیه شده با 2 و 4 گرم بربرین در روز بالاتر از تیمار شاهد بود (05/0P≤). در مجموع، یافته‌ها نشان داد استفاده از مکمّل بربرین به عنوان رویکردی نوین در تغذیه‌ دام در دوره‌ انتقال، علاوه بر بهبود عملکرد و توازن انرژی، غلظت آنتی‌اکسیدان‌های شیر را نیز افزایش می‌دهد.