تعیین میزان ناپدید شدن و حلالیت شکمبه‌ای کلسیم، فسفر، سدیم، منیزیم و پتاسیم از برخی ‏مواد خوراکی و مکمل‌های کلسیمی ‏

نویسندگان

1 گروه تغذیه دام و طیور، دانشکده علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران‏

2 گروه علوم خاک، دانشکده مهندسی آب و خاک، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران‏

3 گروه تغذیه دام و طیور، دانشکده علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران‏

4 گروه تغذیه دام و طیور، دانشکده علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران‏

doi
10.22059/ijas.2022.340432.653880
چکیده

هدف از این تحقیق بررسی میزان ناپدید شدن (آزادسازی یا حلالیت) شکمبه­ای عناصر معدنی (کلسیم، فسفر، منیزیم، سدیم و پتاسیم) از مواد خوراکی (کاه گندم، تفاله چغندر قند، یونجه، سیلو و سبوس گندم) و مقایسه ناپدید شدن پنج نوع مکمل معدنی (مونو کلسیم فسفات، دی کلسیم فسفات، کربنات کلسیم، پودر صدف و آهک) بود. آنالیز بخش خوراک‌ها با آزمایش در قالب طرح کاملا تصادفی 5 خوراک و 5 مکمل‌های معدنی) با چهار تکرار انجام شد. بررسی میزان ناپدید شدن شکمبه­ای عناصر معدنی از مواد خوراکی نشان داد که به‌جز کلسیم بخش زیادی از عناصر معدنی در خوراک­ها در زمان صفر آزاد شد (05/0P<). بررسی­ها نشان داد که با افزایش زمان انکوباسیون میزان ناپدیدشدن افزایش یافت. ترتیب ناپدید شدن عناصر به صورت پتاسیم، فسفر، کلسیم، سدیم و منیزیم اتفاق افتاد و در کل زمان‌های انکوباسیون بیشترین میزان ناپدید شدن برای پتاسیم و کمترین میزان آزادشدن برای منیزیم بود (05/0P<). بیشترین میزان ناپدید شدن در زمان 72 ساعت انکوباسیون برای پتاسیم خوراک یونجه بدست آمد (05/0P<). در بخش دیگر آزمایش بیشترین میزان ناپدید شدن در کل زمان‌های انکوباسیون مربوط به مونوکلسیم فسفات و کمترین برای کربنات کلسیم بود (05/0P<). همچنین مونوکلسیم فسفات بالاترین و کربنات­کلسیم کمترین میزان ناپدید شدن بخش محلول را داشت و اختلاف معنی­دار بین موادمعدنی آزمایشی برای تجزیه­پذیری موثر ماده خشک در نرخ‌های عبور 2، 5 و 8 درصد بود (05/0P<). در کل میزان ناپدیدشدن پتاسیم در تمام مواد خوراکی و در کلیه زمان‌های انکوباسیون بیشترین بود و مونو کلسیم فسفات دارای بیشترین میزان فراسنجه‌های ناپدیدشدن در شکمبه بود.