فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مدیریت آب مصرفی و افزایش بهره‌وری آب با اعمال روشهای کم آبیاری در بخش کشاورزی از مهمترین اقدامات سازگاری با کم آبی است. در این پژوهش اثر کم‌آبیاری تنظیم‌شده و کم‌آبیاری ناقص ریشه بر بهره‌وری فیزیکی و اقتصادی آب در گیاه آفتابگردان، در قالب بلوک‌های کامل تصادفی بررسی شد. تیمارها شامل آبیاری کامل(FI)، کم‌آبیاری تنظیم‌شده(DI) و آبیاری ناقص ریشه(PRD) در دو سطح ٧٥ و 55 درصد بود. نتایج نشان داد که اعمال تیمارهای PRD75 و DI75 باعث کاهش مصرف آب به میزان5/16درصد و اعمال تیمارهای PRD55 و DI55 باعث کاهش، 5/29 درصدی در آب آبیاری، در دوره رشد گیاه، در مقایسه با تیمار FI شد. از طرفی اثر تیمارها بر بهره‌وری فیزیکی آب آبیاری بر عملکرد دانه، در سطح یک درصد معنی‌دار شد. بیشترین مقدار بهره‌وری فیزیکی آب آبیاری بر عملکرد دانه، مربوط به تیمار PRD75 با مقدار3/1 کیلوگرم بر مترمکعب بدست آمد. اثر تیمارها بر بهره‌وری فیزیکی آب آبیاری بر عملکرد زنده گیاهی نیز، در سطح احتمال یک درصد معنی‌دار شد. بیشترین میزان بهره‌وری فیزیکی آب آبیاری بر عملکرد توده زنده گیاهی مربوط به تیمار FI با مقدار3/4 کیلوگرم بر مترمکعب شد. همچنین اثر تیمارها بر بهره‌وری اقتصادی آب آبیاری بر‌ عملکرد دانه نیز، در سطح احتمال یک درصد معنی‌دار شد. بیشترین میزان بهره‌وری اقتصادی آب آبیاری بر عملکرد دانه، مربوط به تیمار PRD75 با مقدار6/414 هزار ریال بر مترمکعب شد. لذا استفاده از روش کم آبیاری ناقص ریشه در سطح 75 درصد، بدلیل بالا بودن بهره‌وری فیزیکی و اقتصادی آب آبیاری بر عملکرد دانه و همچنین صرفه‌جویی در مصرف آب، توصیه شد.