مروری بر نیروگاه‌های برقآبی کوچک در ایران و جهان: ظرفیت‌های بالقوه و درحال بهره‌برداری، چالش‌ها و فرصت‌ها

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، مهندسی برق - سیستم‌های قدرت، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

doi
چکیده

در سال­های اخیر افزایش تقاضای انرژی الکتریکی در کنار آلایندگی و پایان­پذیری سوخت­های فسیلی، کشورهای مختلف جهان را به استفاده از انرژی­های تجدیدپذیر ترغیب کرده­است. نیروگاه­های برقآبی کوچک یکی از جدیدترین نیروگاه­های تجدیدپذیر هستند که آن­ها را می­توان روی رودخانه­های کوچک به صورت جریانی و بدون نیاز به سد احداث نمود. در این مقاله، ساختمان این نیروگاه­ها، امکان­سنجی و تحلیل­های اقتصادی مربوطه و درنهایت، کارهای انجام شده و ظرفیت­های بالقوه­ی آن­ها در ایران مورد بحث و بررسی قرار گرفته­است. نتایج نشان می­دهد که ظرفیت­های بالقوه­ی زیادی برای این نیروگاه­ها در بسیاری از کشورهای جهان علی­الخصوص کشورهای درحال توسعه وجود دارد. احداث و بهره­برداری ساده­تر، مشکلات زیست­محیطی کمتر و قابلیّت مشارکت در ریزشبکه از مهم­ترین مزایای این نیروگاه­ها در مقایسه با نیروگاه­های برقآبی بزرگ هستند. همچنین احداث این نیروگاه­ها در مناطق روستایی و دور از شبکه می­تواند منجر به اشتغال‌زایی شود؛ منافع اقتصادی را به دنبال داشته باشد و وابستگیِ این مناطق را به شبکه کاهش دهد. پیشرفت تحقیقات در سال­های اخیر، نیروگاه­های آبی کوچک را به یک فن­آوری بالغ و همه­کاره تبدیل کرده­است که درصورت رفع موانع فنّی، اجتماعی و زیست­محیطی و درکنار آن، وضع قوانین مناسب و سیاست های تشویقی، می­توانند نقش قابل ملاحظه­ای در تأمین تقاضای انرژی الکتریکی از محل منابع تجدیدپذیر ایفا نمایند.