بررسی پارامترهای هماتولوژی ماهی کپور نقره ای (Hypophthalmichthys molitrix) در معرض غلظت های تحت کشنده علف کش رانداپ
نویسندگان
1 پژوهشگاه علوم و فنون هستهای
2 دانشگاه آزاد اسلامی
3 دانشگاه علوم پزشکی ایران
4 دانشگاه شهید بهشتی
5 پژوهشگاه علوم و فنون هستهای
doi
چکیده
ماهیان به طیف گستردهای از مواد شیمیایی از جمله علفکش ها بسیار حساس میباشند، این آلایندهها ممکن است نه تنها از طریق تخلیه عمدی به آبراهه ها، باعث آلودگی منابع آبی شده، بلکه از طریق سم پاشی مزارع در شیوه های کشاورزی مرسوم نیز اکوسیستم های آبی و موجودات زنده آن را به مخاطره بیندازد. رانداپ از سموم علفکش بسیار پرکاربرد در مزارع زراعی و به خصوص در شمال کشور می باشد. در تحقیق حاضر تأثیر سمیت تحت کشنده رانداپ بر شاخص های خونی ماهی فیتوفاگ مورد بررسی قرار گرفت. برای این منظور ابتدا با تعیین دامنهای از غلظتهای سم رانداپ به منظور تعیین LC 50 تلفات ماهیان کپور نقره ای در زمانهای 24، 48، 72 و 96 بررسی و سمیت نیمه کشنده آن با روش پروبیت آنالیز 9/9 میلیگرم بر لیتر به دست آمد. سپس با توجه به میزان LC 50 آزمایش جداگانهای طراحی شد که در آن ماهیان کپور نقره ای را در 4 تیمار با 3 تکرار گروه شاهد و 12/5، 25، 50 درصد (LC 50 96h) در دو دوره 4 و 8 روزه در معرض این علف کش قرار داده و پس از خونگیری پارامترهای هماتولوژی نظیر هماتوکریت، هموگلوبین، شاخص های گلبول قرمز، تعداد کل گلبول های سفید و قرمز و شمارش افتراقی گلبول های سفید مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل از بررسی هماتولوژی ماهیان در معرض سم رانداپ، کاهش معنی دار گلبول قرمز، گلبول های سفید، درصد هماتوکریت و هموگلوبین و همچنین افزایش میزان نوتروفیل را با افزایش میزان غلظت سم نشان داد. بنابراین می توان گفت که استفاده از خون و بررسی هماتولوژیکی ماهی فیتوفاگ در برابر سم رانداپ، ابزار مناسبی جهت بررسی مسمومیت در ماهی می باشد.