بررسی منحنیهای شیردهی استاندارد و نامتعارف گاوهای سیمنتال و جرسی در ایران
نویسندگان
1 دانشیار، ژنتیک و اصلاحنژاد دام، مؤسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
2 کارشناس ارشد، ژنتیک و اصلاحنژاد دام، مرکز اصلاح نژاد و بهبود تولیدات دامی کشور، کرج، ایران
3 استادیار، ژنتیک و اصلاحنژاد دام، عضو هیات علمی موسسه آموزش و ترویج کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران
4 کارشناس ارشد، ژنتیک و اصلاحنژاد دام، مرکز اصلاح نژاد و بهبود تولیدات دامی کشور، کرج، ایران
5 دکتری، ژنتیک و اصلاحنژاد دام، مرکز اصلاح نژاد و بهبود تولیدات دامی کشور، کرج، ایران
6 کارشناس ارشد، ژنتیک و اصلاحنژاد دام، مرکز اصلاح نژاد و بهبود تولیدات دامی کشور، کرج، ایران
7 دکتری، فیزیولوژی دام، مرکز اصلاح نژاد و بهبود تولیدات دامی کشور، کرج، ایران
doi
10.22059/ijas.2021.323864.653826چکیده
از عوامل مؤثر بر تنوع در تولید شیر، طول دوره شیردهی میباشد که عموماً بهکمک مدلهای برازش منحنی به استاندارد 305 روز برای مباحث مدیریتی وارزیابیهای ژنتیکی تصحیح میشود. منحنیهای انفرادی در همه موارد، شکل استاندارد ندارند و برحسب عواملی نظیر تفاوتهای فردی، نوع مدل وغیره، امکان انحراف از الگوی استاندارد وجود دارد. الگوهای نامتعارف (متفاوت از استاندارد)، حاصل برآوردهای ناصحیح پارامترهای مرحلهی افزایشی(b) و کاهشی(c) میباشند و عبارتند از پیوسته افزایشی یا کاهشی و معکوس استاندارد. نژادهای سیمنتال و جرسی بخشی از گاوهای شیری ایران هستند. این تحقیق، با هدف بررسی منحنیهای نامتعارف و اهمیت آنها در محاسبه تولید 305 روز، بر اساس 7659 و 6692 رکورد روزآزمون شیر زایش اوّل متعلّق به 977 و 776 رأس گاو سیمنتال و جرسی، طی سالهای 1399-1386، از طریق برازش دو مدل پولوت و وود، بااستفاده از نرمافزار R انجام شد. الگوهای مختلف، بر اساس ترکیب پارامترهای b و c منحنیهای انفرادی محاسبه گردید. تعداد منحنی استاندارد حاصل از مدلهای پولوت و وود در گاوهای سیمنتال، به ترتیب 5/85% و 2/62% و در جرسی به ترتیب 1/83% و 6/70% بودند. در هر دو نژاد در مدل پولوت، فقط منحنی نامتعارف پیوسته افزایشی (8/14% در سیمنتال و 9/16% در جرسی) و مدل وود، هر 3 نوع منحنی نامتعارف مشاهده شد که بیشترین آن مربوط به گروه معکوس استاندارد بود (3/22% و 5/16% بهترتیب در گاوهای سیمنتال و جرسی). بر اساس یافتهها، در زمان تعیین مدل مناسب برای استانداردسازی تولید شیر (ارزیابیهای ملی)، نیاز است به منحنیهای نامتعارف و تصمیمگیری برای حذف یا تصحیح آنها توجه شود.
