فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف از پژوهش کنونی ارزیابی ژنتیکی سخت‌زایی گاوهای هلشتاین با مدل­های خطی، خطی تصحیح شده و آستانه­ای بود. اطلاعات شامل رکوردهای ویرایش شده 133876 راس گاو مربوط به هشت گله از گله­های گاو هلشتاین اصفهان بود که طی سال­های 1384 تا 1397 توسط تعاونی وحدت جمع­آوری شده بودند. اثر عوامل ثابت موجود در مدل شامل گله، سال-فصل زایش، جنسیت گوساله و سن اولین زایش و آثار تصادفی شامل پدر گاو و پدر گوساله و محیط دائم مادر بود. ویرایش رکوردها و کنترل کیفیت داده‌ها با نرم‌افزار SAS و ارزیابی ژنتیکی حیوانات با مدل‌های مورد مطالعه به کمک نرم‌افزار DMU انجام شد. نتایج نشان داد که گله و سال-فصل زایش، جنسیت گوساله و سن اولین زایش بر نرخ وقوع سخت‌زایی تأثیر داشتند. وراثت­پذیری مستقیم سخت‌زایی در تلیسه­ها و گاوها با مدل خطی به‌ترتیب 10/0 و 07/0 و با مدل آستانه­ای به‌ترتیب 13/0 و 10/0 برآورد شد. وراثت‌پذیری برآورد شده با مدل خطی پس از تصحیح و تبدیل به مقیاس زمینه­ای در تلیسه‌ها به 19/0 و در گاوها به 14/0 افزایش یافت. همبستگی ژنتیکی بین اثر مستقیم و مادری در مدل­های آستانه­ای و خطی برای تلیسه­ها و گاوها 56/0- تا 74/0- برآورد شد. به دلیل همبستگی­های رتبه­ای متفاوت، رتبه بندی حیوانات براساس ارزش اصلاحی پیش­بینی‌شده با مدل­های خطی و آستانه­ای متفاوت بود. معیار آکایک محاسبه‌شده برای مدل آستانه‌ای از مدل خطی کمتر بود و بنابراین در پیش­بینی ارزش اصلاحی حیوانات مدل آستانه‌ای نسبت به مدل خطی برتری دارد و این مدل برای ارزیابی ژنتیکی سخت‌زایی پیشنهاد می‌شود.