ارزیابی روش‌های مدیریتی مؤثر بر نرخ آبستنی در تعدادی از گله‌های گاوهای هلشتاین ایران

نویسندگان

1 دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانشجوی دکتری، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22059/ijas.2020.300802.653776
چکیده

نرخ آبستنی یک صفت مهم در بهره­وری صنعت گاو شیری است. برای ارزیابی روش­های مدیریتی مؤثر بر نرخ آبستنی در گله‌های هلشتاین ایران، اطلاعات مدیریت تولیدمثلی 60 گله (استان­های تهران، اصفهان، البرز و خراسان رضوی) براساس مدیریت گله در سال 1396 از طریق پرسشنامه جمع‌آوری شد. تجزیه و تحلیل آماری با استفاده از رویه مدل مختلط (Proc MIXED) نرم­افزار آماری SAS، با در نظر گرفتن عامل مدیریتی مورد بررسی و منطقه به­عنوان آثار ثابت و اثر آشیانه­ای گله داخل منطقه به عنوان اثر تصادفی، انجام شد. میانگین بازدید گاوها برای تشخیص فحلی در گله‌های موردبررسی 5/0±7/5 بار در روز و به‌مدت 3/1±2/11 دقیقه در هر بار بود. در 80 درصد از گله‌ها، همزمان­سازی فحلی انجام می­شد. مشکلات ناباروری عامل 46 درصد از کل حذف­ها بود. همچنین گاوهایی که آبستن نمی­شدند با تولید کمتر از 9/0±2/17 گیلوگرم از گله حذف می­شدند. میانگین نرخ آبستنی گله‌ها 3/0±22 درصد بود. عوامل مدیریتی همچون اندازه گله، سطح تولید، سن و وزن تلیسه به عنوان معیار اولین تلقیح، تعداد افراد متخصص فعال در بخش مدیریت تولیدمثل، معیار سطح تولید برای حذف دام­هایی که آبستن نمی‌شدند، نرخ حذف، باروری گاو نر به لحاظ ژنتیکی، تک‌مسئولیتی بودن فحل­یاب، دفعات و روش تشخیص آبستنی بر نرخ آبستنی مؤثر بودند. نتایج این مطالعه می­تواند اطلاعات مفیدی را جهت مقایسه عملکرد مدیریتی گله‌های گاو شیری کشور فراهم کند.