مطالعه تطبیقی خرید و فروش اجباری سهام در نظام حقوقی کامن‌لا و ایران

نویسندگان

1 استادیار گروه فقه و حقوق، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

2 استادیار گروه حقوق، دانشگاه پیام نور ، تهران، ایران

doi
10.30473/clk.2023.68138.3178
چکیده

در عصر حاضر، به دلیل ارتباط شرکت­های سهامی با گروه­های دیگر جامعه از یک­سو و افزایش مسئولیت اجتماعی آنان از سوی دیگر موجب شده تا شرکت­ها به دنبال راهکاری برای حفظ ثبات و پایداری خود در راستای انجام فعالیتشان باشند. خرید و فروش اجباری سهام، یکی از این راهکارهاست که به ثبات و پایداری شرکت کمک می­کند. بدین­سان که گروهی از سهامداران (اقلیت)، که نقش کمرنگی در سیاست­گذاری و تصمیمات شرکت دارند، به جای درخواست انحلال شرکت، به روش فوق از شرکت خارج شده و به عضویت خود در شرکت پایان می­دهند. آنچه از اهمیت به­سزایی برخوردار است و در این مقاله نیز مورد تأکید نگارنده واقع شده است، حفظ اصل تعادل میان جایگاه سهامداران اقلیت و اکثریت است که یکی از کارکردهای مهم خرید و فروش اجباری سهام در نظام حقوقی آمریکا و انگلیس تلقی می­گردد. مطالعه در دو نظام حقوقی کامن­لا و ایران نشان می­دهد که اولاً، برخلاف نظام حقوقی کامن­لا، مقررات خاصی در مورد خرید و فروش اجباری در مقررات شرکت­های سهامی ایران وجود ندارد. ثانیاً، در قوانین دیگری همچون قانون رفع موانع تولید رقابتی 1394، که مقرراتی در این زمینه وضع نموده با مقررات نظام کامن­لا تفاوت اساسی دارد. بنابراین، مقایسه قوانین و مقررات دو کشور می­تواند راهگشای بسیاری از کاستی­ها و ابهامات موجود در شرکت­های سهامی درخصوص خرید و فروش اجباری سهام قرار گیرد.