قیمت‌گذاری شیر خام بر مبنای فرآورده‌های لبنی پر مصرف در بازار ایران

نویسندگان

1 دکتری تخصصی مهندسی صنایع، مدیر ارشد منبع‌یابی و تامین، شرکت سولیکو کاله، تهران، ایران

2 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان- ایران

3 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

4 دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22059/ijas.2020.287304.653729
چکیده

در این پژوهش، برای قیمت‌گذاری شیر یک روش چند مؤلفه‌ای پیشنهاد و با روش فعلی مابه التفاوت جزئی مقایسه شد. برای این منظور از خصوصیات کمّی و کیفی شیر خام و محصولات لبنی، اطلاعات اقتصادی مربوط به قیمت فروش و هزینه تولید محصولات لبنی در سال 1396 استفاده شد. پنیر، خامه، شیرخشک بدون چربی و شیر نوشیدنی بعنوان محصولات مرجع و پر مصرف در نظر گرفته شدند. بعد از محاسبه درآمد خالص هر محصول مرجع، با در نظرگرفتن ترکیبات و نسبت تولید آنها، ارزش هر درصد چربی و پروتئین با استفاده از روش حداقل مربعات وزنی برآورد شد. ارزش هر درصد چربی و پروتئین به‌ترتیب 2741 و 1311 ریال و قیمت یک کیلوگرم شیر پایه با 2/3 درصد چربی و 0/3 درصد پروتئین 12704 ریال برآورد شد که اندکی بالاتر از قیمت پایه فعلی 12500 ریال بود. تفاوت ارزش ریالی باکیفیت­ترین و کم‌ کیفیت­ترین شیر در روش قیمت‌گذاری چند مؤلفه ای بیش از دو برابر روش فعلی مابه التفاوت جزئی بود. برای افزایش قابلیت پذیرش قیمت‌گذاری چند مؤلفه­ای توسط شرکت‌های لبنی و دامداران لازم است، در ساختار قیمت­گذاری فرآورده‌های پروتئینی تجدید نظر صورت گیرد.