بررسی نحوه تشکیل کنکرسیون در افقهای شیلی سازند کشفرود و کاربرد آن در بررسیهای چینهنگاری سکانسی، برش قرهقیطان، کپهداغ
نویسندگان
1 دانشکده زمینشناسی، پردیس علوم، دانشگاه تهران
2 دانشکده زمینشناسی، پردیس علوم، دانشگاه تهران
doi
10.22067/sed.facies.v1i1.725چکیده
بخشهای زیرین سازند کشفرود در برش قرهقیطان غالباً از شیل و رخسارههای آواری دانهریز تشکیل یافتهاست، کنکرسیونهای کربناته و لایههای نازک ماسهسنگ شاخصههای مفیدی برای بازسازی و تحلیل محیط رسوبی هستند. ویژگیهای رسوبشناسی شیلها و فراوانی آنها، محتوای اثر فسیلی هلمینتوپسیس (Helminthopsis) بر گسترش آنها در شرایط عمیق دریا دلالت میکنند. در بخشهای عمیق حوضه بررسی تغییرات نسبی دریا نسبتاً دشوار است. ائودیاژنز بودن کنکرسیونهای کربناته در این سازند بر اساس محتوای کلسیت (کلسی متری شعاعی)، شکل (کروی) و موقعیت چینهشناسی آنها (موازی با لایهبندی عمومی) مشخص شد. در این کنکرسیونها نظیر شیلهای دربرگیرندهشان کلسیت آواری، کوارتز و فلدسپار وجود دارند. شیلهای دربرگیرنده با فراوانی ایلیت، کائولینیت و کلریت مشخص میشوند. کنکرسیونها به نظر میرسد که بلافاصله بعد از تهنشینی رسوبات، در دورههای بالابودن سطح دریا، در طول دورههای عدم و یا کمبود ورود رسوبات از خشکی توسعه یافتهاند. واکنش آب دریا با رسوبات تازه نهشتهشده به افزایش بخشی کلسیت (کنکرسیونها) منجر میشود. بنابراین افقهای دارای کنکرسیون شاخصههای خوبی برای شناسایی دورههای بالا بودن سطح دریا (mfs) هستند. ورقههای ماسهای در افقهای شیلی، توربیدایتها، دورههای پایین بودن آب دریا در حوضه را نشان میدهند. در طول این دوره تأمین رسوب از خشکی قابل توجه بودهاست.
