فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گیاه خارمریم ((L.) Gaertn. Silybum marianum) به‌دلیل داشتن ویژگی‌های فیتوشیمیایی از فعالیت‌های بیولوژیک موثر شامل فعالیت‌های آنتی‌اکسیدانی و ضد سرطان برخوردار است و از این رو از دیرباز به‌عنوان یک گیاه دارویی با ارزش مورد توجه بوده‌است. مطالعه حاضر به‌منظور بررسی تاثیر محرک‌های زیستی شامل باکتری (Pseudomonas putida)، مخمر (Yarrowia lipolytica)،  قارچ (Aspergillus niger) و الیسیتورAgNO3  بر محتوای ترکیبات فنلی، سیلیمارین و پتانسیل آنتی‌اکسیدانی در بذر و بخش هوایی گیاه در مراحل رشد رویشی و زایشی به‌صورت آزمایش‌های جداگانه در قالب طرح کاملا تصادفی با 3 تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشکده علوم دانشگاه فردوسی مشهد انجام شد. نتایج آزمایش نشان داد که تحت تاثیر محرک‌های زیستی و غیر زیستی در هر دو مرحله‌‌ رشد رویشی و زایشی، محتوای فنل موجود در بذر بیشتر از بخش هوایی بود، این در حالی است که کمترین میزان IC50 در تمامی تیمارهای مورد بررسی به بذر اختصاص داشت. در این بررسی محتوای فلاونوئید کل با گذر از مرحله رویشی به زایشی و سپس تولید بذر کاهش یافت که احتمالا به افزایش تمایز سلولی در طول دوره تکمیل رشد، حفاظت در برابر حمله آفات، تجزیه و کاهش فعالیت آنزیم‌های مسیر بیوسنتزی مربوط می‌شود. اگرچهAgNO3  درصد سلیمارین را در مراحل رشد رویشی (96/9 درصد) و زایشی (64/6 درصد) نسبت به شاهد افزایش داد ولی در مرحله تولید بذر، تلقیح باکتری بیشترین تاثیر را در بهبود محتوای سیلیمارین داشت و مقدار سیلیمارین بذر را نسبت به شاهد به میزان 33 درصد افزایش داد.