فیلوژنی مولکولی و واگرایی عملکردی یوریدین دی فسفات گلیکوزیل ترانسفرازهای (UGT) موجود در جنس زعفران و همولوگ‌های آن در سایر گیاهان

نویسندگان

1 گروه علوم باغبانی و مهندسی فضای سبز، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

2 گروه علوم باغبانی و مهندسی فضای سبز، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

3 گروه علوم باغبانی و مهندسی فضای سبز، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

doi
10.22059/ijhs.2024.368681.2135
چکیده

زعفران زراعی با نام علمی Crocus sativus L. یکی از منابع غنی از آپوکاروتنوئیدها شامل کروسین، پیکروکروسین و سافرانال است. آپوکاروتنوئیدها از شکست اکسیداتیو کاروتنوئیدها حاصل می‌گردند. گلیکوزیلاسیون مرحله نهایی و بسیار مهم در فرآیند بیوسنتز کروسین است زیرا به رنگدانه خصوصیت حلالیت در آب می‌بخشد و خواص شیمیایی و زیست فعالی آن مولکول را تغییر می‌دهد. در این مطالعه، توالی پروتئینی UGTهای موجود در زعفران، همراه با همولوگ‌های آنها در سایر گیاهان از دیدگاه‌های مختلف شامل آنالیز فیلوژنی و شناسایی موتیف، آنالیز واگرایی عملکردی و آنالیز ساختاری مورد بررسی قرار گرفت. تمرکز مطالعه روی UGT‌هایی بود که مسئول گلیکوزیلاسیون اولیه و ثانویه در تولید کروسین در گیاهانی که کروسین در آنها یافت شد، هستند. همچنین، رابطه تکاملی خانواده پروتئین UGT در زعفران و گیاهان دیگر شامل واگرایی عملکردی نوع یک و نوع دو مورد بررسی قرار گرفت. آنالیز فیلوژنی نشان داد که UGT‌هایی که گلیکوزیلاسیون اولیه را برعهده دارند با UGT‌هایی که گلیکوزیلاسیون ثانویه را انجام می دهند در دو گروه کاملا جداگانه با بیشترین تفاوت عملکردی قرار گرفتند.. در هر گروه موتیف‌هایی یافت شد که اختصاصی همان گروه بودند و در این موتیف‌های اختصاصی، اسید آمینه‌هایی با ضریب واگرایی عملکردی بالا شناسایی شد که می توان این واحدها را به تفاوت عملکردی این توالی‌ها نسبت داد. این یافته‌ها ممکن است تحقیقات آینده را با هدف مشخص کردن عملکرد این ژن‌ها تسهیل کند.