تاثیر سربرداری و تیدیازورون بر خصوصیات مورفوفیزیولوژیک و بیوشیمیایی شمعدانی معطر تحت تنش کم آبیاری

نویسندگان

1 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

2 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

3 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، چهارمحال بختیاری، شهرکرد، ایران

4 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

doi
10.22059/ijhs.2023.363042.2117
چکیده

به‌منظور بررسی اثر سربرداری و محلول‌پاشی تیدیازورون روی بهبود تحمل به تنش کم آبیاری در گیاهان شمعدانی معطر، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با چهار تکرار در گلخانه‌های پژوهشی دانشکده کشاورزی دانشگاه لرستان در سال 1401 انجام شد. فاکتور اول تنش کم آبیاری (80 (شاهد)، 50 و 20 درصد آب قابل دسترس در خاک)، فاکتور دوم سربرداری و عدم سربرداری و فاکتور سوم شامل محلول‌پاشی تیدیازورون (صفر، 5 و 10 میلی‌گرم در لیتر) بود. نتایج نشان داد که تنش کم آبیاری تاثیر کاهشی بر مولفه‌های ارتفاع بوته، تعداد ساقه جانبی، وزن تر و خشک کل، محتوای نسبی آب و درصد اسانس داشت، اما نشت الکترولیت، محتوای مالون دی‌آلدئید و فعالیت آنزیم کاتالاز را افزایش داد. سربرداری گیاهان و محلول‌پاشی تیدیازورون در سطح شاهد، باعث کاهش ارتفاع، تعداد برگ و محتوای نسبی آب برگ شدند، اما وزن تر و خشک کل، رشد ریشه، غلظت رنگیزه‌های فتوسنتزی و نشت الکترولیت را افزایش دادند. با این‌وجود، تحت شرایط تنش کم آبیاری، ارتفاع بوته، تعداد شاخه جانبی، تعداد برگ، رشد ریشه، وزن تر و خشک کل، غلظت رنگدانه‌های فتوسنتزی، محتوای نسبی آب برگ و عملکرد اسانس را افزایش و میزان نشت الکترولیت، محتوای مالون دی‌آلدئید و فعالیت آنزیم کاتالاز را کاهش دادند. به‌طور‌کلی،نتایج نشان داد کاربرد سربرداری و تیدیازورون به‌ویژه در غلظت 5 میلی‌گرم در لیتر از طریق بهبود تعادل آبی و افزایش رشد ریشه، باعث کاهش اثرات نامطلوب کم آبیاری شدند.