تأثیر افزودن سرما محافظهای نفوذی گلیسرول، دی متیل استامید و دی متیل فرمامید و غیر نفوذی ترههالوز و ساکارز بر انجمادپذیری اسپرم اسب
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم دامی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج
2 دامپزشکی علوم دامی
3 استادیار، گروه علوم دامی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج
4 دانشیار، مؤسسه تحقیقات واکسن و سرمسازی رازی
doi
10.22059/ijas.2017.214312.653465چکیده
این پژوهش بهمنظور مقایسۀ تأثیر افزودن سطوح مختلف سه نوع سرمامحافظ نفوذی (گلیسرول، دی متیل استامید، دی متیل فرمامید) و دو نوع سرمامحافظ غیرنفوذی (ترههالوزو ساکارز) به رقیقکنندۀ اسپرم اسبهای ترکمن انجام شد. برای این منظور چهار سر نریان بالغ ترکمن برای اسپرمگیری به کار گرفته شد. پس از گرفتن مایع منی و فرآوری آن بهمنظور جداسازی ژل و پلاسمای منی در آزمایشگاه، نمونههای منی به گروههای تیماری شامل سطوح 5 و 7 درصد سرمامحافظهای نفوذی گلیسرول، دی متیل استامید (DMA) و دی متیل فرمامید (DMF) و سطوح 50 و 100 میلی مول سرمامحافظهای غیرنفوذی ترههالوز و ساکارز حلشده در رقیقکننده تقسیم و با یک روش استاندارد، منجمد شدند. پس از یخگشایی، فراسنجههای جنبایی و زندهمانی برای همۀ تیمارها ارزیابی شد. نتایج این پژوهش نشان داد، زندهمانی اسپرمهای منجمدشده با رقیقکنندۀ حاوی 5 یا 7 درصد DMF (بهترتیب 93/0±6/68 و 22/2±2/63 درصد) و سطوح 5 یا 7 درصد DMA (به ترتیب 69/1±6/68 و 76/2±6/63 درصد) از اسپرمهای منجمدشده با رقیقکنندۀ حاوی سطوح 5 یا 7 درصد گلیسرول (به ترتیب 06/3±8/56 و 03/1±6/55 درصد) بهطور معنیداری بهتر بود (05/0P<). جنبایی کل اسپرمهای تیمارشده با سطح 5 درصد DMA (02/1±4/68 درصد) نسبت به سطح 7 درصد DMF (46/1±8/61 درصد) بهطور معنیداری افزایش نشان داد (05/0P<). همچنین زندهمانی و جنبایی اسپرمها تحت تأثیر نوع سرما محافظهای غیر نفوذی قرار نگرفته و این سرما محافظها تفاوت معنیداری نسبت به هم نشان ندادند (05/0P>). بر پایۀ این نتایج میتوان گفت که سرمامحافظهایی مانند DMA و DMF میتوانند جایگزین مناسبی برای گلیسرول باشند.