پویش ژنگان کل برای تعیین جایگاه‌های تحت انتخاب مثبت در گوسفندان نژاد زندی

نویسندگان

1 استاد گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تبریز

2 استادیار گروه علوم دامی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج

3 دانشجوی دکتری گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تبریز

4 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز.

5 استادیار گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه اراک

doi
10.22059/ijas.2017.229950.653520
چکیده

شناسایی مناطق ژنگانی (ژنوم) که هدف انتخاب بوده­اند، یکی از راهکار‌های اصلی تحقیقات زیستی است. هدف این پژوهش، پویش کل ژنگان برای شناسایی مناطقی از ژنگان گوسفندان نژاد زندی که در طی سال­های مختلف هدف انتخاب­های طبیعی یا مصنوعی قرار گرفته‌اند، بود. بدین منظور 96 رأس گوسفند نژاد زندی با استفاده از آرایه­های ژنگانی Illumina ovine SNP50K BeadChip تعیین ژنوتیپ شدند. برای شناسایی نشانه­های انتخاب بر پایۀ روش­های نداشتن تعادل پیوستگی (لینکاژی) از آزمون (iHS)integrated haplotype score استفاده شد. نتایج یازده منطقۀ ژنگانی روی کروموزوم­های 1 (2 منطقه)، 3، 6، 7، 8، 9، 10، 17، 22 و 26 را شناسایی کرد. تجزیه‌وتحلیل داده‌های زیستی (بیوانفورماتیکی) نشان داد، برخی از این مناطق ژنگانی به‌طور مستقیم و غیرمستقیم با ژن­های مؤثر بر سازگاری (آداپتاسیون) به آب‌وهوای گرم و خشک (DNAJB4، ­HSPA4L، MSRB3­)، پاسخ ایمنی (IL23A، STAT6، LY96)، توسعه و اندازۀ بدن (STAC3، LAP3)، توسعۀ نظام ساختار بدنی یا اسکلتی (SPP1، MEPE، IBSP) و سوخت‌وساز (متابولیسم) انرژی (ATP5B، GLS2، CS) همپوشانی دارند. درنهایت بررسیQTLهای گزارش‌شده در ژنگان گوسفند نشان داد، این مناطق با QTLهای صفات مهم اقتصادی از جمله صفات مرتبط با رشد، لاشه و پشم در ارتباط است. به‌هرحال، برای شناسایی دقیق این ژن­ها و QTLها لازم است بررسی‌های پیوستگی و عملکردی بیشتری انجام شود.