مقایسه ریشه زایی اکوتیپ‌های مختلف گیاه گز بومی استان اردبیل تحت تیمارهای مختلف هورمونی

نویسندگان

1 گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 گروه علوم گیاهان باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

doi
10.22059/ijhs.2022.336277.1998
چکیده

تنش‌های محیطی سبب ایجاد تغییراتی در رشد و نمو گیاهان می‌شود و تنش خشکی متداول‌ترین تنشی است که بخش زیادی از اراضی جهان را تهدید می‌کند. گز یکی از گیاهان بومی ایران بوده که تنش‌های محیطی مختلفی را تحمل می‌کند و گزینه مناسبی برای استفاده در منظر است. این پژوهش در قالب طرح کاملاً تصادفی به‌صورت فاکتوریل برای بررسی تأثیر اکوتیپ و نوع هورمون بر ریشه‌زایی قلمه‌خشبی گیاه گز بومی استان اردبیل با ده تکرار انجام شد. شاخص‌های اندازه‌گیری شده در این پژوهش شامل: تعداد شاخه، میانگین طول شاخه، تعداد ریشه اولیه، میانگین طول ریشه اولیه، بلندترین طول ریشه اولیه، ارتفاع بوته، درصد ریشه‌دهی، وزن‌تر شاخه، وزن خشک شاخه، وزن‌تر ریشه و وزن خشک‌ریشه بودند. نتایج حاصل از تجزیه واریانس داده‌ها نشان داد که اکوتیپ به طور معنی‌داری (سطح احتمال یک درصد) تمام شاخص‌های رویشی بجز وزن خشک ریشه و وزن‌تر شاخه را تحت تأثیر قرار داد. نتایج همچنین نشان داد که اثر متقابل هورمون در اکوتیپ نیز برای درصد ریشه‌زایی، تعداد شاخه و ارتفاع گیاه در سطح احتمال یک درصد معنی‌دار شد. مقایسه میانگین داده‌ها نشان داد که بیشترین و کمترین درصد ریشه‌زایی به ترتیب از اکوتیپ 6 و اکوتیپ 7 بدست آمد. هورمون ایندول بوتریک اسید همه شاخص‌های مورد بررسی را بهتر از هورمون ایندول استیک اسید تحت تأثیر قرار داد. به طور کلی، بررسی‌ها نشان داد که اکوتیپ‌های 4، 5 و6 در مورد بیشتر صفات بررسی‌شده قوی‌ترین و اکوتیپ 8 ضعیف‌ترین بود که می‌توانند به عنوان موفق‌ترین اکوتیپ‌ها برای انجام مطالعات سازگاری در فضای سبز بررسی شوند.