هیبریدهای جدید متحمل به سرمای بهاره زردآلو (Prunus armeniaca L.)
نویسندگان
1 دانشیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران
2 استادیار، بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان (شاهرود)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شاهرود، ایران
3 استادیار، بخش تحقیقات فنی و مهندسی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان (شاهرود)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شاهرود، ایران
doi
10.22059/ijhs.2022.340497.2016چکیده
خسارت ناشی از سرمای بهاره مهمترین عامل کاهش تولید زردآلو است. انتخاب ارقام متحمل به سرمای بهاره به عنوان یکی از بهترین راهکارهای کاهش خسارت سرمازدگی مد نظر است. به منظور انتخاب ژنوتیپهای متحمل به سرما و با کیفیت مناسب میوه، 1000 هیبرید حاصل از دورگگیری بین دو ژنوتیپ نوری دیررس× رجبعلی در طی دو سال 1399 و 1400 در ایستگاه تحقیقات کشاورزی بسطام شاهرود مورد ارزیابی قرار گرفت. یادداشتبرداری از صفات فنولوژیک و پومولوژیک و نیز تحمل به سرمای بهاره به صورت طبیعی انجام شد. تحمل سرما از طریق شمارش تعداد گل یا میوه سالم و خسارت دیده در روی سه شاخه تصادفی در هر درخت و بعد از وقوع سرمازدگی تعیین شد. آخرین دمای بحرانی خسارتزا در سال اول و دوم به ترتیب در دماهای 5- و 4- درجه سانتیگراد اتفاق افتاد. هیبرید 74-7 با 60 درصد و هیبرید 64-12 با 41 درصد تحمل سرما به ترتیب در سال اول و دوم به عنوان متحملترین هیبریدها شناسایی شدند. ارزیابی میوه 51 هیبرید متحمل در سال دوم نشان داد که تنوع خیلی زیادی از لحاظ بیشتر صفات در بین آنها وجود داشت. دامنه تغییرات 45 روز تاریخ رسیدگی، 37 گرم وزن میوه، 13 درجه بریکس مواد جامد محلول و 933/1 کیلوگرم بر سانتیمتر مربع سفتی بافت میوه در بین هیبریدها مشاهده شد. بررسی میانگین تحمل به سرمای دو ساله هیبریدها نشان داد که 10 هیبرید با کدهای 74-7، 65-10، 43-11، 11-12، 21-12، 31-12، 47-12، 64-12، 29-13 و 16-14 در مقایسه با شاهد تجاری متحمل (جهانگیری) برتر بودند و میتوانند کاندیدای تکثیر و ارزیابی سازگاری جهت رسیدن به رقم متحمل به سرمازدگی با کیفیت میوه مناسب باشند.