بررسی فیتوشیمیایی و فعالیت آنتیاکسیدانی فرآوردههای جانبی اسانسگیری ریزوم هیبریدهای زنبق آلمانی (Iris germanica L.)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 استادیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
3 استادیار، پژوهشکده ملی گل و گیاهان زینتی، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج، محلات، ایران
4 دانشیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
doi
10.22059/ijhs.2022.343749.2037چکیده
گونههای گیاه ایریس (Iris) به عنوان منبع غنی از ایزوفلاونوئیدها شناخته میشوند. زنبق آلمانی (Iris germanica L.) یکی از مهمترین انواع زنبقهای ریشدار است، که در طب سنتی با نام ایرسا شناخته میشود. در این پژوهش، میزان کل ترکیبات فنولی و فعالیت آنتیاکسیدانی پساب به دست آمده در طول فرآیند اسانسگیری 34 نمونه ریزوم زنبق آلمانی (6 نمونه والد، 27 نمونه هیبرید و 1 نمونه تجاری) اندازهگیری شد. نمونههای زنبق آلمانی از پژوهشکده ملی گل و گیاهان زینتی واقع در شهر محلات جمعآوری و نمونه تجاری از بازار خریداری شدند. بعد از استخراج اسانس از پساب در بالن، نمونه برداری شد. میزان فنل کل نمونهها به روش فولینسیکالتیو، فلاونوئید به روش آلومینیوم کلرید و فعالیت آنتیاکسیدانی (DPPH و FRAP) اندازهگیری شد. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که همه صفات اندازهگیری شده، تحت تاثیر نوع هیبرید بود که این تاثیر در تمامی صفات معنیدار بود (01/0P<). نتایج مقایسه میانگین نشان داد که نمونههای با رنگ گلهای ارغوانی و بنفش بیشترین میزان فنل و فلاونوئید کل را داشته و به دنبال آن بالاترین میزان فعالیت آنتیاکسیدانی را دارند. به عبارت دیگر، بیشترین میزان فلاونوئید (22/113 میلیگرم معادل کوئرستین در گرم وزن خشک) و فعالیت آنتیاکسیدانی (DPPH) (73/817 میلیگرم معادل TBHQ در گرم وزن خشک) در نمونه P6 (والد ارغوانی) و بیشترین میزان فنل کل (31/261 میلیگرم معادل اسیدگالیک در گرم وزن خشک) در نمونه P3 (والد بنفش) مشاهده شد. در کل، پساب حاصل از اسانس گیاه زنبق آلمانی، بعنوان منبعی مناسب و ارزان جهت به دست آوردن آنتیاکسیدانهای طبیعی میباشد.