مقایسه تولید سوخک، افزایش اندازه و شکست خواب در چند رقم هیبرید تجاری لیلیوم در گلخانه

نویسندگان

1 استادیار، پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی، سازمان تحقیقات ترویج و آموزش کشاورزی، کرج، ایران

2 استاد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

3 دانشجوی دکتری، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

4 استاد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

5 دانشیار، پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی، سازمان تحقیقات ترویج و آموزش کشاورزی، کرج، ایران

doi
10.22059/ijhs.2022.338464.2002
چکیده

تشکیل ساقه گل‌دهنده در لیلیوم نیازمند تولید سوخک تجاری و شکست خواب آن می‌باشد. تحقیق حاضر در سه آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی انجام شد. آزمایش اول شامل ارزیابی اثر رقم و نفتالین استیک اسید (NAA) (100 میلی‌‌‌گرم در لیتر) بر نرخ سوخک‌‌‌زایی از فلس بود. در آزمایش دوم با هدف بررسی اثر بستر کشت و اندازه اولیه سوخک بر درصد تغییر اندازه سوخک طی کشت، سوخک‌‌‌ها از نظر محیط پیرامون در سه اندازه دسته‌‌‌بندی و در دو بستر پیت:پرلیت (30:70) و ماسه کشت شدند. در این دو آزمایش از شش هیبرید تجاری استفاده شد. در آزمایش سوم اثر اندازه سوخک و تیمارهای سرمادهی، گرمادهی و جیبرلیک اسید در شکست خواب سه رقم برتر بررسی شد. در آزمایش اول استفاده از NAA در سوخک‌‌‌زایی فلس‌‌‌ها اثر مثبت نداشته و بیشترین تعداد سوخک (1/4 سوخک به ازای هر فلس) توسط فلس‌‌‌های تیمار نشده با NAA در رقم ‘Pinnacle’، تولید شده‌است. طبق نتایج آزمایش دوم، بزرگترین اندازه سوخک و بستر پیت:پرلیت بهترین نتایج را نشان دادند. در واقع بالاترین درصد تغییر محیط پیرامون (7/99 درصد) و بیشترین درصد تغییر وزن (56/180 درصد) در بزرگترین اندازه سوخک رقم ‘Pinnacle’ در بستر پیت:پرلیت دیده ‌شد. طبق نتایج آزمایش سوم، بیش از 60 درصد سوخک‌‌‌های تیمار شده با جیبرلیک اسید در ارقام ‘Pinnacle’ و ‘Eyeliner’ گلدهی داشته و بزرگترین غنچه (57/8 سانتی‌‌‌متر) توسط بزرگترین سوخک در ‘Pinnacle’ تولید شد. بنابراین می‌توان ‘Pinnacle’ و ‘Eyeliner’ را به‌عنوان ارقام مناسب برای تکثیر و جیبرلیک اسید را جایگزین سرمادهی جهت شکست خواب معرفی نمود.