مقایسه‌ی خصوصیات ام‌آرای اولیه عصب اپتیک و مغز بیماران مبتلا به نوریت اپتیک با تشخیص‌های متفاوت در پیگیری یک ساله

نویسندگان

1 گروه رادیولوژی، دانشکده‌ی پزشکی، مرکز آموزشی درمانی الزهرا(س)، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

2 استاد ویتره و رتین (شبکیه)، گروه چشم‌پزشکی، دانشکده‌ی پزشکی، مرکز تحقیقات بیماری‌های چشم، مرکز آموزشی درمانی فیض، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

3 دانشیار پرتونگاری (رادیولوژی)،گروه رادیولوژی، دانشکده‌ی پزشکی، مرکز آموزشی درمانی الزهرا(س)، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

4 دانشیار پرتونگاری (رادیولوژی)، گروه رادیولوژی، دانشکده‌ی پزشکی، مرکز آموزشی درمانی الزهرا(س)، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

5 استاد ویتره و رتین (شبکیه)، گروه چشم‌پزشکی، دانشکده‌ی پزشکی، مرکز تحقیقات بیماری‌های چشم، مرکز آموزشی درمانی فیض، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

6 استاد بیماری‌های مغز و اعصاب، گروه داخلی اعصاب، دانشکده‌ی پزشکی، مرکز تحقیقات علوم اعصاب، مرکز آموزشی درمانی آیت الله کاشانی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.48305/jims.v43.i848.2025
چکیده

مقدمه: نوریت بینایی، وضعیتی است که در آن عصب چشم ملتهب یا تحریک می‌شود ومی‌تواند به دلیل بیماری یا بدون هیچ دلیل شناخته شده خاصی رخ دهد. مطالعه‌ی حاضر با هدف بررسی و مقایسه‌ی خصوصیات ام‌آرای اولیه عصب اپتیک و مغز بیماران مبتلا به نوریت اپتیک با تشخیص‌های متفاوت در پیگیری یک ساله انجام شد.روش‌ها: این مطالعه‌ی مقطعی روی 30 بیمار مبتلا به نوریت اپتیک حاد مراجعه‌کننده‌ی به بیمارستان کاشانی و فیض اصفهان طی سال‌های 1401-1403 انجام شد. بررسی حدت بینایی توسط چارت اسنلن، بررسی نقص ظاهری نسبی مردمک چشم و تست تشخیص رنگ طی کمتر از 48 ساعت از مراجعه، تحت MRI انجام شد. سکانس DWI از نظر میزان ضریب پخش ظاهری (ADC) ضایعه ON مورد بررسی قرار گرفت.میزان ADC هنگام تهیه تصاویر تعیین شد. پس از اولین حمله نوریت اپتیک حاد بیماران به مدت یکسال تحت نظر قرار گرفته و بررسی‌های لازم در نوریت اپتیک شامل معاینات بالینی، بررسی آنتی‌بادی‌های AQP4 و MOG و MRI پیگیری انجام شد.یافته‌ها: درگیری عصب اپتیک درسمت راست (63 درصد) و با وسعت درگیری کمتر از 1/2 طول عصب (63 درصد) بود. یافته‌های MRI مغز در 5/18 درصد نرمال، 4/0 درصد نامشخص، 3/59 درصد ضایعات انتشار فضایی و 14/8 درصد ضایعات انتشار درفضا و زمان 2 بود. توزیع فراوانی جنسیت، سمت درگیری، افزایش جذب ماده‌ی کنتراست و سگمان درگیری و میانگین سن، وسعت درگیری ON در بین بیماران مبتلا به مالتیپل اسکلروز و CIS اختلاف معناداری نداشتند (0/05 < P). یافته‌های پیگیری یکساله تصاویر ON در 17 مورد (63 درصد) تشخیص قطعی مالتیپل اسکلروز، 9 مورد (33/3 درصد) تشخیص قطعی CIS و تنها 1 مورد (3/7 درصد) تشخیص NMO بود.نتیجه‌گیری: اگرچه همبستگی بین الگوی MRI در ابتدای شروع و بهبودی بینایی نامشخص است، مشاهده ضایعات مغزی و تعداد آنها در اولین تظاهرات ON می‌تواند به پیش‌بینی توسعه مالتیپل اسکلروز کمک کند.